Թեմաներ
Երեքշաբթի 10 / 04 / 2022
Փոխարժեք
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

10/03/2022   23:57 Էլեկտրաէներգիայի վաղվա անջատման հասցեները և ժամանակացույցը 10/03/2022   23:47 Հանրապետության մի շարք հասցեներում կդադարեցվի գազամատակարարումը 10/03/2022   23:35 Ադրբեջանի ԶՈւ ստորաբաժանումները, ականանետերի և խոշոր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակների կիրառմամբ կրակ են բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ. ՊՆ 10/03/2022   23:23 Բրիտանական դեսպանությունը սարսափած է այն տեսանյութով, ակնկալում ենք, որ հետաքննության արդյունքները կհրապարակվեն 10/03/2022   23:11 Հանրապետության մի շարք հասցեներում կդադարեցվի ջրամատակարարումը 10/03/2022   23:00 «Մենք՝ որպես ազգ և պետություն, ի վերջո, պետք է մեկընդմիշտ հասկանանք և արձանագրենք․․․»․ Ոսկանյան 10/03/2022   22:49 Սերժ Սարգսյանի տեսակետը կհրապարակվի հանդիպման մասնակից շահագրգիռ մյուս կողմերի հետ քննարկումների արդյունքում. 3֊րդ նախագահի գրասենյակ 10/03/2022   22:33 Պետությունը պետք է ոչ թե ֆեյքաֆաբրիկա բուծի, այլ՝ ֆինանսավորի ուղեղային կենտրոններին․ Աթանեսյան 10/03/2022   22:22 Փաստորեն, ցինիկությունն այսպես էլ է լինում․ Թաթոյան 10/03/2022   22:04 Մահվան ելքով ՃՏՊ․ Մեքենան գլորվել է ձորը, վարորդը մահացել է 10/03/2022   21:50 Իրանի ԱԳՆ-ն նշել Է Ուկրաինայի հակամարտության մեղավորին 10/03/2022   21:35 Արմեն Գրիգորյանը հանդիպել է անդամ պետությունների մշտական ներկայացուցիչների տեղակալների կոմիտեի հետ 10/03/2022   21:21 Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է Իտալիայի վճռաբեկ դատարանի պատվիրակությանը 10/03/2022   21:07 Ադրբեջանն իր առաջարկներով ապացուցեր իր ագրեսոր լինելը. Գրիգոր Բալասանյան (տեսանյութ) 10/03/2022   20:56 Ո՞նց եք ռեստորաններում խորոված ուտում, երբ սահմանին ամեն օր զինվոր է զոհվում. Սոթքի բնակիչ (տեսանյութ) 10/03/2022   20:48 1919-20 թթ քարտեզներ գոյություն չունեն․ դրանք Ադրբեջանի պատկերացումներն են՝ Փարիզի վեհաժողովից առաջ,որտեղ Հայաստանն ընդամենը 12 հազար քառ. կմ տարածք էր ներկայացվում. Մելքոնյան 10/03/2022   20:35 Բերդ համայնքի ղեկավարի տեղակալն արդեն երրորդ օրն է՝ հացադուլ է հայտարարել. պնդում է՝ իր նկատմամբ քաղաքական հետապնդում է իրականացվում 10/03/2022   20:21 Արցախը պատրաստ է Ադրբեջանի հետ բանակցություններ վարել հակամարտության կարգավորման շուրջ՝ բանակցային լիարժեք ձևաչափի վերականգնման դեպքում, որտեղ Արցախը ճանաչված է որպես լիիրավ կողմ. Արցախի ԱԽ 10/03/2022   20:17 Լևոն Տեր-Պետրոսյանն այս անգամ էլ վրիպեց, չկարողացավ ծածուկ պաշտպանել իր հոգեզավակին. Հրանտ Մելիք Շահնազարյան 10/03/2022   20:07 Կարող էր չէ՞ Փաշինյանը այդ տեղեկությունը «Perfect TV»-ով կամ «Ալեն նյուզ» -ով տարածել, բայց հատուկ դրել է մի ռեսուրսի մեջ, որ բոլորը հասկանան՝ իր հրապարակածն է. Վիգեն Հակոբյան 10/03/2022   19:56 Կարևոր է Արցախի և Հայաստանի հարցի առնչությամբ ցանկացած ձևաչափով քննարկում․ Արթուր Թովմասյան 10/03/2022   19:45 Քաջարան և Մեղրի համայնքներում շչակ է փորձարկվելու 10/03/2022   19:30 Սիսիան-Երևան ավտոճանապարհին բախվել են ավտոմեքենաներ․ կա տուժած 10/03/2022   19:16 Սոթքի հանքերի ուղղությամբ ադրբեջանական կողմի կրակոցների և վիրավորի մասին լուրը չի համապատասխանում իրականությանը. ՊՆ 10/03/2022   19:10 Ադրբեջանցիների կողմից գերեվարված հայ զինծառայողներին գնդակահարելու հրապարակումների հիման վրա քրեական վարույթ է նախաձեռնվել 10/03/2022   18:54 Դավիթ Խաժակյանի հաղորդման հիման վրա Նարեկ Սամսոնյանի դեմ հարուցված գործը կարճվել է՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով 10/03/2022   18:38 Քրեակատարողական առողջապահական համակարգը համալրվել է ժամանակակից բժշկական սարքավորումներով. ազատազրկվածներին կմատուցվի ավելի որակյալ բժշկական ծառայություն 10/03/2022   18:33 ԱԺ հերթական նիստերի օրակարգի նախագծում կընդգրկվի 21 հարց 10/03/2022   18:33 Ժամանակավորապես կփակվի Բաղրամյան պողոտան Կասյան փողոցի հետ կապող էստակադան 10/03/2022   18:26 ԵՄ-ն կոչ է արել Ադրբեջանին անհապաղ հետաքննել հայ ռազմագերիների գնդակահարության տեսանյութը 10/03/2022   18:22 ՀՀ ոստիկանության պետն ու Ճապոնիայի դեսպանը քննարկել են համագործակցության ուղղությունները 10/03/2022   18:18 Փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է ԱՄՆ դեսպանին 10/03/2022   18:00 Սրա՞նք են վստահելի գործընկերը, տիկին ֆոն Դեր Լեյեն. իսպանացի պատգամավորն Ադրբեջանի կողմից հայ գերիների սպանության տեսանյութի առնչությամբ դիմել է Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահին 10/03/2022   17:53 Հայաստանի ժուռնալիստների միությունը կողմերին հորդորում է վերադառնալ կառուցողական դաշտ, իսկ լրատվամիջոցի դեմ սկսված արշավը՝ դադարեցնել 10/03/2022   17:46 Դրված է պետության գոյության հարցը, պետք է գնալ ծայրահեղ քայլերի. Ստեփան Դանիելյան 10/03/2022   17:42 Աննա Հակոբյանը մասնակցել է Լանջիկ գյուղի մանկապարտեզի բացման արարողությանը 10/03/2022   17:35 Ո՞վ կփոխարինի Վահագն Հովակիմյանին 10/03/2022   17:13 Իշխանությունների և ընդդիմության միջև Վեհափառի նախաձեռնած հարթակի անհրաժեշտությունը սպառված է. Լեւոն Տեր-Պետրոսյան 10/03/2022   17:04 Հավաստի աղբյուրները փաստում են՝ եթե հումանիտար միջանցքն է Նիկոլ Փաշինյանի հեռանալու գինը, այդ միջանցքը կտրվի.Ագնեսա Խամոյան 10/03/2022   17:01 ՀՀ չորրորդ նախագահը միջազգային հանրությանը և կառույցներին կոչ է արել հստակ և հասցեական արձագանքել Ադրբեջանի կատարած պատերազմական հանցագործություններին 10/03/2022   16:54 Հայաստանն ու Արցախը փրկելու համար պետք է շատ արագ գործել. Արցախի ԱԺ պատգամավոր 10/03/2022   16:49 «Արթիկ» ՔԿՀ-ի տարածքում քաղաքացին հեռակառավարման վահանակով կառավարել է անօդաչու թռչող սարք, որն առգրավվել է 10/03/2022   16:39 ԿԸՀ նախագահի պաշտոնում «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցությունն առաջադրել է Վահագն Հովակիմյանի թեկնածությունը 10/03/2022   16:23 «Խաղաղության դարաշրջանը» ինքնակործանման եւ հայասպան միֆ է, բայց կա փրկության բանաձեւ. Ռուբեն Մելքոնյան 10/03/2022   15:56 ՊՆ պատվիրակությունն այցելել է ԱՄՆ ռազմաուսումնական հաստատություններ 10/03/2022   15:53 Նախագահ Վահագն Խաչատուրյանն ընդունել է Իտալիայի Վճռաբեկ դատարանի պատվիրակությանը 10/03/2022   15:50 Հիմնադրամը չունի որևէ օլիգարխից ֆինանսավորում․ ֆինանսական աջակիցներն են մեր անհատ հայրենակիցները. Թաթոյան 10/03/2022   15:32 Այսպիսի կամք, ոգի ու արմատներ ունեցող մարդկանց հնարավոր չէ կոտրել. Ռուբեն Վարդանյանն այցելել է Խնապատ համայնք 10/03/2022   15:29 Ձեզ հետ պայմանավորվածություններ չեն պահվում, իսկ գինը շատ թանկ է, այս անգամ՝ 17 հայ զինվորի կյանք. Մելոյան 10/03/2022   15:24 Ավելի ճիշտ չէ՞ մարտով մենք պաշտպանենք մեր կանանց, երեխաներին, մեր ապագան, մեր պատիվը, քան թե ոչխարի պես գլուխներս կախ գնանք յաթաղանի տակ․Մանուկյան
10/02/2022   11:44 Դաժան կադրեր. ադրբեջանցիները դաժանաբար սպանել են գերեւարված հայ զինծառայողներին (տեսանյութ 18+) 10/02/2022   11:54 Տեղի ունեցածը ռազմական հանցագործություն է․ Տոյվո Կլաարը՝ հայ գերիներին գնդակահարելու մասին 10/02/2022   09:58 Ռուսաստանում  զարմացած են  Փաշինյանի հայտարարությամբ. քաղաքագետ (տեսանյութ) 10/03/2022   23:35 Ադրբեջանի ԶՈւ ստորաբաժանումները, ականանետերի և խոշոր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակների կիրառմամբ կրակ են բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ. ՊՆ 10/03/2022   19:10 Ադրբեջանցիների կողմից գերեվարված հայ զինծառայողներին գնդակահարելու հրապարակումների հիման վրա քրեական վարույթ է նախաձեռնվել 10/03/2022   07:59 Միրզոյան-Բայրամով հանդիպման արդյունքների մասին պաշտոնական հայտարարություն չի հնչել, փոխարենը Կլաարն է նոր գրառմամբ հանդես եկել 10/03/2022   13:24 Փաշինյանի թերթը բացահայտել է, թե ինչ պահանջներ է առաջադրում ՀՀ-ին Ադրբեջանը 10/02/2022   18:53 Հայ գերիների գնդակահարության տեսանյութում 7-8 զինծառայող կա. մի քանիսը նույնականացվել են․ «Sputnik Արմենիա» 10/03/2022   09:00 Բաքուն առաջարկել է սահմանազատման հանձնաժողովի հաջորդ նիստն անցկացնել հոկտեմբերին եւ ոչ թե նոյեմբերին, ինչպես նախատեսված էր 10/03/2022   20:48 1919-20 թթ քարտեզներ գոյություն չունեն․ դրանք Ադրբեջանի պատկերացումներն են՝ Փարիզի վեհաժողովից առաջ,որտեղ Հայաստանն ընդամենը 12 հազար քառ. կմ տարածք էր ներկայացվում. Մելքոնյան 10/03/2022   17:04 Հավաստի աղբյուրները փաստում են՝ եթե հումանիտար միջանցքն է Նիկոլ Փաշինյանի հեռանալու գինը, այդ միջանցքը կտրվի.Ագնեսա Խամոյան 10/03/2022   11:52 Հոկտեմբերի կենսաթոշակների վճարումը կսկսվի ամսի 4-ից 10/03/2022   14:14 Դեպքը 90% ճշգրտությամբ տեղի է ունեցել Իշխանասարի հատվածում, զինվորների մարմինների նույնականացումը գրեթե ավարտված է.Զոհրաբյան 10/02/2022   18:35 Անընդհատ նայեք էդ սարսափելի տեսանյութը... Գուցե արթնանա՛նք․ Ռոբերտ Հայրապետյան 10/03/2022   17:46 Դրված է պետության գոյության հարցը, պետք է գնալ ծայրահեղ քայլերի. Ստեփան Դանիելյան 10/03/2022   20:56 Ո՞նց եք ռեստորաններում խորոված ուտում, երբ սահմանին ամեն օր զինվոր է զոհվում. Սոթքի բնակիչ (տեսանյութ) 10/02/2022   14:36 Խաղաղություն մարդու ու գազանի միջև չի լինում․ Արման Յարալյան 10/03/2022   13:56 Խոշոր ավտովթար Սևան-Երևան ավտոճանապարհին 10/02/2022   15:40 Տեսանյութի իսկությունն այս պահին պարզել ենք. այն նոր է, դեպքը տեղի է ունեցել սույն թվականի սեպտեմբերի 13-ին. ՀՀ ՄԻՊ 10/03/2022   18:33 Ժամանակավորապես կփակվի Բաղրամյան պողոտան Կասյան փողոցի հետ կապող էստակադան

Վստահաբար կարող եմ ասել՝ ունենք անեքսիա եւ տարածքային ամբողջականության ագրեսիվ խախտում․ Արա Ղազարյան 09/16/2022   20:20  |  Հարցազրույց

«Փաստինֆո»-ի զրուցակիցն է միջազգային փորձագետ Արա Ղազարյանը։

-Պարոն Ղազարյան, ՀՀ ԳՇ պետը հրապարակեց Ադրբեջանի պատերազմական հանցագործության հերթական դեպքը. կին զինծառայողի մասնատման փաստի մասին խոսեց Հայաստանում հավատարմագրված դիվանագիտական ներկայացուցչությունների և միջազգային կազմակերպությունների ղեկավարների հետ հանդիպմանը , եւ սա խոշտանգման առաջին դեպքը չէ։ Խոշտանգումների բազմաթիվ դեպքեր ենք ունեցել նաեւ 44-օրյա պատերազմի ժամանակ, բայց կարող ենք արձանագրել, որ միջազգային հանրության արձագանքը, առնվազն, նախորդ դեպքերի պարագայում, բացակայում է, այն իմաստով, որ օրինակ, մինչեւ այժմ չունենք ՄԻԵԴ որոշում 44-օրյա պատերազմի ժամանակ Ադրբեջանի թույլ տված վայրագությունների դեպքերով։ Կարո՞ղ ենք արձանագրել, որ սա հենց այդ լռության հետեւանքն է եւ ի՞նչ ակնկալենք հիմա, մանավանդ, որ ՄԱԿ-ի ԱԽ -ում է ադրբեջանական ագրեսիայի հարցը։

-Իրավական  գործընթացները, իհարկե, երկար են տեւում։ Նախ, իրավական գործընթաց պետք է սկսել։ Վստահ եմ, որ Հայաստանը գանգատ կուղարկի՝ միջպետական գանգատի շրջանակներում կամ անհատական գանգատ։ Օրինակ, 2016 թ-ի խոշտանգման դեպքերը ՝ համանման հանգամանքներում, դեռ մինչեւ հիմա լուծում չեն ստացել, այսինքն, անցել է 6 տարի։ Պարզ է, որ խախտում արձանագրվելու է, այդպիսի միջազգային հանցագործությունները վաղեմության ժամկետ չունեն։ Բնականաբար, ծանր դրվագներով խոշտանգումները, ընդհանուր առամամբ, էլ ավելի են ամրապնդում Ադրբեջանի՝ ագրեսոր լինելու հանգամանքը, որը կամաց-կամաց միջազգային հարթակներում սկսում է շրջանառվել։ ՄԱԿ-ի ԱԽ-ում առնվազն մեկ անգամ հնչեց այդ տերմինը եւ էլ ավելի պետք է ամրապնդվի այն թեզը, որը գործ ունենք ագրեսոր երկրի հետ, որը ոչ թե վտանգ է ներկայացնում, այլ արդեն իսկ սպառնալիք  է տարածաշրջանի անվտանգությանը։ Այսինքն, պետք է եւ՛ անհատական իրավական գործընթացներով, եւ՛ քաղաքական գործընթացներով այդ փաստերը լավ ամրագրված լինեն, այնպես որ հստակորեն երեւա՝ դրանք Ադրբեջանի զոհերն են, որովհետեւ, վստահ եմ, որ Ադրբեջանը հայտարարելու է, որ կապ չունի այդ դեպքերի հետ։ Այդ ամենը պետք է  ամրագրվի եւ ներկայացվի միջազգային հանրությանը՝ որպես պատերազմական հանցագործություններ։

-Պարոն Ղազարյան, իհարկե, հասկանում ենք, որ  ռեալ պոլիտիկում մարդու իրավունքների վերաբերյալ տարաբնույթ կոնվենցիաներն ու փաստաթղթերը միայն խոսքեր են՝ գրված թղթի վրա, այդուհանդերձ, այսօր մենք ի՞նչ կարող ենք ակնկալել միջազգային հանրությունից, որի աչքի առջեւ կին է մասնատվում։

-Պատերազմն ակտիվ փուլում է եւ շատ քիչ բան է հնարավոր անել։ Նույն Ուկրաինայում, օրինակ, Բուչայի դեպքերը իրենք արձանագրում են, բայց չէին կարող կանգնեցնել մինչեւ շարունակվում էին ռազմական գործողությունները։ Դրա համար, այսօր չկա այնպիսի գործիք, որ պետություններն իրենց կամքով կարողանան դադարեցնել պատերազմներում նման գործելակերպը։ Հետագայում այստեղ շատ կարեւոր են գործողությունների մասշտաբները։

-Արդեն այսօրվանից Հայաստանը՝ որպես պետություն ի՞նչ պիտի անի։

-Դե, Հայաստանն արդեն բարձրաձայնել է այդ մասին, ըստ երեւույթին, ամրագրել է բավարար չափով՝ որպես ապացույց։ Նախ եւ առաջ, իրավական գործընթացներ պետք է սկսել, ինչը, հուսով եմ, կարվի եւ պատերազմական հանցագործությունների տարբեր դրվագների համար պետք է ապացույցների մի ամբողջ պլատֆորմ ստեղծվի, որի սաղմերը արդեն կան, եւ շարունակաբար ներկայացվի միջազգային հանրությանը։ Հուսով ենք, որ դա զսպող ազդեցություն կունենա։

-Արդեն իսկ շուրջ երկու տասնյակ գերիների մասին է խոսվում, մինչդեռ Ադրբեջանը, նոյեմբերի 9-ի փաստաթղթով ստանձնած պարտավորությունը՝ վերադարձնել 44-օրյա պատերազմի գերիներին, չի կատարել։

-Ադրբեջանը փոխեց գերիների կարգավիճակը, նրանց տվեց, այսպես կոչված, հանցագործի կարգավիճակ, որպեսզի հայրենադարձնելու պարտավորություն չունենա։ Մի մասի նկատմամբ, գուցե նաեւ, հիմա արվի նույն բանը, թեեւ ակտիվ պատերազմական գործողությունների փուլն է։ Եվ, եթե ԼՂ հակամարտության ժամանակ փորձում էր ներկայացնել, թե, իբր, այդ զինվորները քաղաքացիական բնակչության նկատմամբ հանցագործություններ են կատարել, կամ անօրինական գտնվել են իրենց պետության տարածքում, սահմանը անօրինական կերպով հատել են, ուստի չեն կարող լինել ռազմագերի, ապա այս պայմաններում, որտեղ չկան ադրբեջանական բնակավայրեր, որտեղ չի կարելի ասել, թե այդ  զինվորներն անօրինական կերպով են սահմանը հատել, Ադրբեջանը կփորձի ինչ-որ բան հորինել, ինչպես երե կականատես եղանք ՄԱԿ-ի ԱԽ նիստում, երբ Ադրբեջանի ներկայացուցիչն ուղղակի հայտարարեց, որ քաղաքացիական օբյետների բոլոր այդ լուսանկարներն ու տեսանյութերը ադրբեջանական են իրականում, որը հայերը ներկայացնում են որպես հայկական։ Այստեղ, նրանց համար կարեւոր չէ ստի աստիճանը, կարեւորն ասելն է, որպեսզի ստեղծվի պարիտետային տրամադրություն, թե սահմանային վեճ է եղել։

-Պարոն Ղազարյան, եթե Ադրբեջանի՝ այդ տրամաբանությունից ելնենք, կհիշեք, 44-օրյա պատերազմից հետո ադրբեջանա-թուրքական տանդեմը տարբեր քարտեզներ սկսեց հրապարակել, որտեղ  ոչ միայն Արցախը, այլեւ ՀՀ սուվերեն տարածքի տարբեր հատվածներ ներկայացնում էին որպես ադրբեջանական։ Ռազմական փորձագետները ուշադրություն են հրավիրում այս հանգամանքի վրա՝ նշելով, որ հիմա պատերազմական գործողությունների քարտեզները ուղղակիորեն կրկնում են դրանք։ Այսինքն, այսկերպ Ադրբեջանը փորձում է իր գործողությունների համար լեգիտիմ հի՞մք ապահովել։

-Դա իրենց ներքին լսարանի համար է, դրսում այդ քարտեզները որեւէ նշանակություն ունենալ չեն կարող, եթե ունենային, ապա Ադրբեջանի ներկայացուցիչները երեկ կներկայացներ ԱԽ նիստում։ Դա քարոզչական ֆոն կարող է  ստեղծել միայն երկրի ներսում, մինչդեռ միջազգային հանրությունը միայն մեկ բան գիտի՝ սահմանների անձեռնմխելիություն եւ տարածքային ամբողջականություն, որին կարող է  հակադրվել միայն ինքնորոշման իրավունքը, մնացյալը, թե մենք պատմական ազգ ենք, մեր պատմական հողերն են․․․միջազգային իրավունքում նման կատեգորիա չկա, կա միայն տարածքային ամբողջականություն։ Չկա մեկ դեպք, որտեղ Ադրբեջանը եւ Թուրքիան ներկայացնեն այդ քարտեզները միջազգային հանրությանը; Նրանց կարող են ասել՝ կներեք, դուք ՄԱԿ-ի ԱԽ անդամ եք դարձել ձեր աշխարհագրական սահմաններով, եթե դուք այդ սահմանները լայնացնում եք, ուրեմն, էքսպանսիա եք անում, ուրեմն, հայերը ճիշտ են ասում, որ դուք ագրեսիվ պատերազմ եք վարում եւ ուզում եք անքեսիա անել Հայաստանը։ Նրանք չեն համարձակվի այդ քարտեզները ներկայացնել միջազգային պլատֆորմներում։

-Պարոն Ղազարյան, վերադառնանք խոշտանգումների, պատերազմական հանցագործությունների փաստերին եւ խոսենք ՀՀ-ի՝ որպես պետության քայլերից։ Նախորդ պատերազմին հաջորդած շրջանում արդյո՞ ք պետական մակարդակը, ոչ առանձին փաստաբանների ջանքերով, պատշաճ է ներկայացրել խնդիրը։ 44-օրյա պատերազմից հետո ՀՀ քաղաքական իշխանությունները շատ քիչ են խոսել կամ գրեթե չեն խոսել Ադրբեջանի պատերազմական հանցագործությունների մասին, փոխարենը խաղաղության օրակարգ կոչվածն է առաջ մղվել, այդ թվում այսօր՝ վերը հիշատակված սարսափելի դեպքն աչքի առաջ ունենալով, ՀՀ վարչապետը հայտարարեց, որ ստեղծված իրավիճակը որեւէ կերպ չի նսեմացնում խաղաղության օրակարգը։ Մենք հասկանում ենք չէ՞, որ հայ զինծառայող կնոջ մասնատման դեպքը պետական մոտեցում է, ոչ որեւէ ադրբեջանցի զինվորի։

-Գիտեք, խաղաղության օրակարգից խոսում է նաեւ Ադրբեջանը, երեկ էլ ԱԽ-ում հայտարարեց։ Չեմ կարծում, որ վարչապետը, որպես երկրի ղեկավար, պատերազմի կոչով դիմի իր քաղաքացիներին, նա պետք է խաղաղությունից խոսի, նույնն էլ Ադրբեջանն է անում։ Եկեք դա համարենք կոնյուկտուրային մոտեցում, բայց միեւնույն ժամանակ, բոլորս հասկանում ենք, որ պետք է պատրաստվենք պատերազմի։ Եթե լսենք Ադրբեջանի ներկայացուցչի երեկվա ճառը ՄԱԿ-ի ԱԽ-ում, նա ընդհանրապես հանդիմանեց Հայաստանին, թե ինչ իրավունք ունի Հայաստանը այստեղ խոսել այս ամենից, երբ ինքն է շարունակաբար խախտում պատերազմի նորմերը եւ որեւէ նոր օրինակ չբերեց, այլ գնաց 2020 թվական եւ ինչ-որ օրինակներ բերեց։ Այսինքն, իրենք, չունենալով օրինակներ, միեւնույն է,  մեզ մեղադրում են ագրեսիվ պատերազմ վարելու մեջ, իսկ իրենք ներկայանում են որպես խաղաղասեր։

-Հարցիս առաջին մասը հենց այդ մասին էր, որ ՀՀ-ն, որպես իրավունքի սուբյեկտ, Ադրբեջանի հանցագործ էությունը բացահայտելու ուղղությամբ քայելր չի արել։ Մենք տեսնում էինք, որ փաստաբանական խմբերն էին աշխատում։

-Մինչեւ 2016 թվականը խախտումներն այդքան մասսայական բնույթ չէին կրում եւ անհատ խմբերը, ես էլ այդ թվում, ի վիճակի էին  սպասարկել այդ գործերը, նույնիսկ, ես կասեի՝ քննչական մարմինները պատրաստ չէին։ Առաջին անգամ, որ քննչական մարմինները մասշտաբային  սկսեցին քննել գործերը, 2016 թվականի դեպքերն էին, բայց այստեղ էլի պետությունն իր ձեռք չվերցրեց, որովհետեւ մենք գործ ունեինք մոտ 300 գույքային բնույթի խախտումների հետ, մոտ 100 զինծառայողների կյանքի եւ 23 քաղաքացու հետ, որոնց մի մասն էր միայն կարգավորվում ՄԻ եվրոպական դատարանում։ Դեռ այն ժամանակ խոսակցություններ կային, որ պետք է դիմել Հաագայի դատարան, բայց 2020 թվականից մասշտաբները մեծացան եւ անհատ խմբերը այդ ռեսուրսները չունեին, այստեղ խետությունն իր ձեռք վերցրեց իրավական գործընթացներ հարուցելու այդ ամբողջ բեռը՝ իր մեծ ռեսուրսներով ։

Ես նկատի չունեմ միայն միջազգային իրավական հարթությունում գործողությունները, ես նկատի ունեմ գործողությունները նաեւ քաղաքական մակարդակում, գործող իշխանության բարձրաստիճան ներկայացուցիչները տարբեր ամբիոններում այդ հանցագործությունների մասին խոսելու բազում առիթներ ունեին, բայց Ադրբեջանի հանցագործ էությունը չի մերկացվել, չի դրվել նրան պատասխանատվության կանչելու խնդիրը։ Այդ օրակարգը քաղաքկան իշխանությունը չի ունեցել, խոսքը 44-օրյա պատերազմից հետո գործող իշխանության օրակարգի եւ լեքսիկոնի մասին է։ Իշխանությունը, եթե խոսել է, ապա միայն լղոզված եւ ընդհանրական ձեւակերպումներ է տվել՝ Լեռնային Ղարաբաղի բնակչության անվտանգությունն ապահովելու համատեքստում։

Ես վստահաբար չեմ կարող պատասխանել, որովհետեւ չեմ հետեւել, ես հետեւել  եմ միայն իրավական գործընթացներին, կդժվարանամ ասել, թե որքանով արդյունավետ է բարձրացրել այդ հարցը տարբեր մոնիտորինգային մարմիններում կամ ՄԱԿ-ի տարբեր մարմիններում։ Բայց, եկեք ֆիքսենք, որ 2020 թվականի պատերազմի՝ արդեն երկրորդ, երրորդ օրը Հայաստանը դիմում ուղարկեց ՄԻԵԴ։ Նկատի ունեցեք մի բան, որ այն ժամանակ դեպքերը տեղի էին ունենում Հայաստանի աշխարհագրական տարածքից դուրս  եւ Հայաստանը չէր կարող ամենայն վստահությամբ խոսել ագրեսիվ պատերազմի ենթարկված լինելու մասին, Ղարաբաղի համայնքը կարող էր դա անել, բայց Հայաստանը մի փոքր կաշկանդված էր, բայց հիմա մի նոր կոտեքստ է, հիմա Հայաստանի սուվերեն տարածքն է վտանգված, սա արդեն նշանակում է անեքսիա ։ Նախկինում, օրինակ, մենք անեքսիայի վերաբերյալ հարցեր չէինք բարձրացնում, որովհետեւ չունեինք, առաջին անգամ Սեւ լճի հետ կապված դեպքը ունեցանք այն էլ՝ ներկայացվեց որպես սահմանային միջադեպ։ Այսօր ես վստահաբար կարող եմ ասել, որ ունենք անեքսիա եւ ունենք տարածքային ամբողջականության ագրեսիվ խախտում, որը շատ ավելի լուրջ բնույթի միջազգային հանցագործություն է, քան այն ինչ նախկինում ունեցել ենք՝ տարածքային ամբողջականության կոնտեքստով պայմանավորված։

-Հաջորդ հարցն այն մասին է, թե գործնականում ՝ գետնի վրա, ի՞նչ ազդեցություն կարող են ունենալ ՄԱԿ-ի ԱԽ-ում ծավալված քննարկումները։ ՀՀ ԱԳ նախարարն էլ այսօր հայտնեց, որ որեւէ փաստաթուղթ չի ընդունվել ՄԱԿ-ում։

-Ազդեցություն կունենան հանրային կարծիք ստեղծելու եւ լոբբիստական տարբեր հարթակներում հարցն անընդհատ օրակարգում պահելու համար։ Տեսեք, եթե քաղաքացիական օբյեկտների վրա հարձակում չլիներ, լիներ միայն սահմանային բախում, Ֆրանսիան դժվար այս հարցը տաներ ՄԱԿ-ի ԱԽ։ Անվտանգության խորհուրդ հարցը մտնում է միայն այն ժամանակ, երբ տեղի է ունենում մի բան, որը տարածաշրջանի կամ միջազգային անվտանգությանը սպառնալիք կամ վտանգ է ներկայացնում։ Հիմա, եթե քաղաքը գտնվում է 10 կմ խորության վրա եւ քաղաքին ուղիղ  նշանառությամբ խփում են կամ առանց խտրականության ռմբակոծում են, եւ նայելով մասշտաբները, որ դա միայն մեկ կետում չէր, այլ տարածվում էր ամբողջ սահմանի երկայնքով, Ֆրանսիան ճիշտ կողմնորոշվեց, որ նման վարվելակերպը ագրեսիվ պատերազմի վարվելակերպ է, որը սպառնում է տարածաշրջանային անվտանգությանը։ Այսինքն, միշտ կախված է մասշտաբներից եւ բնույթից։  Մեր այն դաշնակիցները կամ միջազգային դերակատարները, ովքեր չեն ուզում ակտվ գործողություններ, նրանք հարցը ներկայացնում են որպես սահմանային բախում ՝պարիտետային, իսկ նրանք, ովքեր առավել ակտիվ են, օրինակ, ԱՄՆ-ն, հստակ ասաց, որ վնաս են կրել ՀՀ բնակիչները, այսինքն, նշվեց, որ Ադրբեջանը ստանում է ագրեսորի պիտակ։

-Պարոն Ղազարյան, Հայաստանի իշխանությունն՝ ինքը, խուսափում է պատերազմ ձեւակերպումից եւ նաեւ ռազմական դրություն չի մտցվում երկրում։ Ինչու՞։ Ձեր նշած պարիտետային մոտեցումների վրա այս հանգամանքը կարո՞ղ է ազդել։

-Ռազմական դրություն չմտցնելը կարող է պայմանավորված լինել  տարբեր գործոններով՝ սկսած տնտեսությունից, վերջացրած ընթացքի մեջ գտնվող բանակցություններով։ Իրավունքի տեսանկյունից, էական չէ պատերազմ անվանելը, որովհետեւ սա զինված ընդհարում է, սա զինված հարձակում է ՀՀ  տարածքային ամբողջականության վրա, ինչը իշխանությունները հստակ ասում են։ Ուժի կիրառումը ՝ քաղաքական խնդիր լուծելու նպատակով արգելվում է ՄԱԿ-ի կանոնադրությամբ։ Հիմա,, ուժի կիրառման տարբեր դրսեւորումներ կան՝ սկսած նրանից, որ սահմանային դիրքերն են գնդակոծվում, վերջացրած քաղաքացիական բնակչության եւ օբյեկտների թիրախավորմամբ։ Ինչ վերաբերում է այդ պարիտետային դիրքրոշումներին, յուրաքանչյուրը ռեգիոն ունի իր աշխարհաքաղաքական ծրագիրը, բայց իրավաբանների համար ամեն ինչ պարզ է՝ սա ագրեսիվ պատերազմ է, սա մարդու իրավունքների խախտում է։

-Եվ վերջին հարցը, որը վերը քննարկված հետ կապ չունի։ Նիկոլ Փաշինյանն այսօր հայտնեց մեր կորուստների թիվը՝ 135, բայց պատերազմի չորրորդ օրն է եւ ՊՆ-ն չի հրապարակում զոհվածների տվյալները։ Այստեղ ի՞նչ միտում կարող է լինել։

-Դժվարանում եմ ասել, գուցե իդենտիֆիկացիա է տեղի ունենում, գուցե սա ավելի շատ կազմակերչպական հարց է, որովհետեւ, վաղ, թե ուշ անունները հրապարակվելու են, չեմ տեսնում որեւէ պատճառ, թե ինչու չպետք է հրապարակվի։ Կարծում եմ՝ այստեղ կազմակերպչական հարց է, ոչ թե ինչ-որ բան քողարկելու, որովհետեւ, առաջին հերթին, քողարկել չի լինի։ Եթե նկատեցիք, երեկ Ադրբեջանը մոտավորապես նման փաստարկ բերեց, թե չենք տեսել փաստեր զոհվածների մասով, ասաց՝  մենք հրապարակել ենք մեր անունները, մի բան, որ իրենք նախկինում երբեք չեն արել, իսկ Հայաստանը չի հրապարակել։ Ես վստահ եմ, որ նրանք անունները հրապարակում են զուտ ներսում մարտական  տրամադրություններն ավելի ակտիվացնելու համար, դա նրանց պրոպագանդայի բաղկացուցիչ մասն է։ Մենք գուցե սպասենք մի քանի օր էլ, տեսնենք՝ կպարզվի, թե ինչու  չի հրապարակվում, բայց վստահ եմ, որ թեկուզ իրավական գործընթացներում դա պարտադիր պետք է արվի։ Եթե չհրապարակվեն անունները, դա սոցիալական դժգոհություն կարող է առաջացնել։ Վստահ եմ, որ անհետ կորածներ էլ կան, այս ամենի վերաբերյալ արդեն որոշակի հաշվետվողականություն, իհարկե, կառավարությունը պետք է տա։

Հեղինակ՝ Մ․Ղ․

Աղբյուր` Փաստինֆո


Հարակից հրապարակումներ`

19:19 16/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍԱլիեւը հայտարարել է, թե ոչ Բաքուն, ոչ Երեւանը չեն ցանկանում լայնամասշտաբ էսկալացիա
23:48 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍԶրո հայտարարություն Հայաստանի կառավարությունից այն մասին, որ սա պատերազմ է․ Պատերազմի երրորդ օրը՝ ներկայացված թվերով․ Սերգեյ Մելքոնյան
23:09 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍՀԱՊԿ Միացյալ շտաբի օպերատիվ խումբը ժամանել է Հայաստան․ ՀՀ ՊՆ
22:50 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍՀերիք է այդքան էժանացնեք թանկը․Կարեն Հովհաննիսյան
22:44 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍԱԻՆ ծառայակցի հետ ամեն ինչ կարգին է, արդեն գտնվում է իր մյուս գործընկերների մոտ. ԱԻՆ խոսնակ
22:22 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍՀամաշխարհային հանրության արձագանքը Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի սանձազերծած պատերազմին
22:16 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍԱդրբեջանի հարձակման հետևանքով վնասվել է Ջերմուկի ԱԻՆ-ի շենքը. հրթիռ է արձակվել առողջարանի և գազի խողովակի ուղղությամբ․ «Արմենպրես»
21:59 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍԻրանը հատուկ դիմադրություն կցուցաբերի ցանկացած սցենարի, որը կվնասի պատմական ուղի հանդիսացող Իրան-Հայաստան սահմանին. ՀՀ-ում Իրանի դեսպանություն
21:22 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍՀՀ-ում հավատարմագրված դեսպանները կայցելեն ադրբեջանական վերջին ագրեսիայի հետևանքով տուժած շրջաններ
20:02 15/09/2022  |  ԼՐԱՀՈՍՄԱԿ-ը կոչ է անում անհապաղ և կոնկրետ քայլեր ձեռնարկել ՀՀ-ի և Ադրբեջանի միջև լարվածությունը թուլացնելու համար

Տեսանյութեր

10/01/2022   11:06 ժամը 12- ին բամբիտ են արել էլի, էդքան ռակետ, սնարյադ կլիներ, արա.... պատմում են Սոթքի բնակիչները

Տեսադարան

05/17/2022   10:49 Ոստիկանությունը բերման է ենթարկել «Դիմադրության» շարժման աղջիկ ցուցարարներին, ովքեր փակել են Երևանի փողոցները

Մամուլ

Արխիվ

[]