Թեմաներ
Երկուշաբթի 08 / 15 / 2022
Փոխարժեք
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

08/15/2022   01:09 Պայթյունի հետեվանքով 3-րդ զոհի անձը պարզվել է.այս պահի դրությամբ «Սուրմալու»-ի տարածքում կա 17 անհետ կորած․ԱԻՆ 08/15/2022   00:22 Անհետ կորածներից 6- ը ողջ են գտնվել. ԱԻՆ 08/15/2022   00:17 Ինչ ամոթ է, որ ռուս աղջիկը պիտի բարձրանա բեմ ու թքի ողբերգության պահին խրախճացող մեր մռթին․Զոհրաբյան 08/15/2022   00:09 Անհետ կորածների թիվն այս պահին 19 է. ԱԻՆ 08/15/2022   00:00 Սրտի խոր ցավով ենք հետևում «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնում տեղի ունեցած պայթյունի ողբերգական հետևանքներին․ Վեհափառ 08/14/2022   23:49 Մեր խորին ցավակցությունն ենք հայտնում պայթյունի հետևանքով զոհվածների հարազատներին և ընկերներին. Ռուսաստանի դեսպանություն 08/14/2022   23:16 ԱԻՆ-ը հայտնել է պայթյունի հետեվանքով զոհվածներից 2-ի անունները 08/14/2022   23:02 «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի տարածքում անհետ կորած կարող են համարվել հետևյալ քաղաքացիները․ ԱԻՆ-ը հրապարակել է անունները 08/14/2022   22:57 Այս պահի դրությամբ, Սուրմալու տոնավաճառում տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով կա 3 զոհ, 61 վիրավոր, 27 անհետ կորած. Սարդարյան 08/14/2022   22:50 Հիվանդանոց է տեղափոխվել 14-ամյա աղջիկ․ Գևորգ Դերձյան 08/14/2022   22:41 Պայթյունի հետևանքով անհետ կորել է 5 տարեկան երեխան և իր հղի մայրը. ԱԻՆ նախարար 08/14/2022   22:36 Պայթյունի դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ 08/14/2022   22:27 Փլատակների տակից հայտնաբերվել է ևս մեկ հոգու դի.պայթյունից զոհերի թիվը երեքն է. ԱԻՆ 08/14/2022   22:20 Տխուր լուր ունեմ սարսափելի պայթյունից սգի մեջ հայտնված Երևանի մասին. ՀՀ-ում Ֆրանսիայի նախկին դեսպանի գրառումը 08/14/2022   22:04 Կանգնեցրեք այս զվարճանքը, ձեր հայերի ոսկորների վրա եք պարում, Հայաստանում ողբերգություն է, ինչո՞ւ եք այստեղ․ Երիտասարդ աղջիկը փորձում է ամոթանք տալ համերգի մասնակիցներին (տեսանյութ) 08/14/2022   21:57 Որոնողափրկարարական և հրդեհաշիջման աշխատանքները շարունակվում են.քիչ անց կրկին կլինեմ դեպքի վայրում.ԱԻ նախարար 08/14/2022   21:49 Պայթյունի հետեւանքով բժշկական կենտրոններ տեղափոխվածների թիվը հասել է 61-ի 08/14/2022   21:43 Պայթյունի հետևանքով ևս մեկ քաղաքացի է տեղափոխվել բժշկակական կենտրոն. ԱՆ 08/14/2022   21:39 Երևանի մետրոպոլիտենում պայթուցիկ սարքավորումներ չեն հայտնաբերվել 08/14/2022   21:28 Անվտանգային բոլոր բարձիկները պայթած երկրում անվտանգության մեկ բարձիկ է միայն 24-ժամյա ռեժիմով փչվում 08/14/2022   21:15 ԱՄՆ դեսպանատան զգուշացումը, Փաշինյանի հանձնարարությունն ու ահաբեկչությունների մասին ահազանգերը 08/14/2022   21:05 Պայթուցիկների տեղադրման մասին ահազանգերը փոխանցվում են հիմնականում էլեկտրոնային փոստով 08/14/2022   20:58 Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման տոնը՝ Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում 08/14/2022   20:46 Եթե պարզվի, որ իշխանական օլիգարխներից մեկը անհավանական ցածր գնով սեփականատերերից խլել է «Սուրմալու» առեւտրի կենտրոնի տարածքը, չկարծեք` Նոստրադամուսն եմ. Ղազարյան 08/14/2022   20:33 Զորամասում պայմանագրային զինծառայող է մահացել. ՊՆ 08/14/2022   20:25 Որոշակի պարբերականությամբ հայտարարվում է լռության րոպե՝ փլատակների տակ մնացած ողջ մարդկանց ձայնը լսելու նպատակով. Սարդարյան 08/14/2022   20:20 Առաջիկա 5 օրվա եղանակի կանխատեսում 08/14/2022   20:15 Փլատակներից դուրս է բերվել կնոջ այրված դի. 20 քաղաքացի ահազանգել է, որ չի կարողանում գտնել իր հարազատին.ԱԻ նախարար 08/14/2022   20:06 Պայթյունի հետևանքով «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ ընդունված 5-ամյա աղջնակը դուրս է գրվել հիվանդանոցից 08/14/2022   19:52 Փլատակների տակից փրկարները գտել են 1 քաղաքացու դի. պայթյունի հետևանքով զոհերի թիվն այս պահի դրությամբ երկուս է.ԱՆ 08/14/2022   19:36 Պայթյունի հետևանքով հոսպիտալացվածների թվում կա նաև մեկ հղի 08/14/2022   19:25 «Ավելի քան վստահ եմ, որ իր տունն այրած մեր հայրենակիցը ուշ թե շուտ փոխհատուցում ստանալու է»․ Մելիք-Շահնազարյան 08/14/2022   19:16 Պայթյունի կադրերը տարածվել են համացանցում (տեսանյութ) 08/14/2022   19:04 Պայթյունից տուժած 5-ամյա աղջնակը վերակենդանացման բաժանմունքից տեղափոխվել է հիվանդասենյակ. վիճակը կայուն է 08/14/2022   18:55 Տեսչական մարմինը 2021–ին «Սուրմալու»–ում խախտումներ է արձանագրել ու դրանք վերացնելու ցուցում տվել տնօրինությանը.պարզաբանում 08/14/2022   18:42 Պայթյունից տուժածների թիվը հասել է 57-ի, նրանցից 36-ի վիճակը գնահատվում է միջին ծանրության. ԱՆ 08/14/2022   18:34 Պայթյունի հետևանքով «Էրեբունի» ԲԿ է տեղափոխվել 13 տուժած. բոլորի վիճակը գնահատվում է բավարար, որոշների վիճակը՝ միջին ծանրության է.ԲԿ 08/14/2022   18:28 Սուրեն Պապիկյանի գլխավորած պատվիրակությունն աշխատանքային այցով մեկնել է Ռուսաստան 08/14/2022   18:18 ժամը 18։00-ի դրությամբ բուժկենտրոններից դուրս է գրվել 15 քաղաքացի, ստացիոնար բուժում է ստանում 40-ը․ ԱԻՆ 08/14/2022   18:16 Պայթյունից հետո փրկարարները 10 անձ են հանել փլատակների տակից.ԱԻՆ խոսնակ 08/14/2022   17:59 Երևանի մետրոպոլիտենի կայարաններում պայթուցիկ սարքերի առկայության մասին ահազանգեր կան․ մետրոպոլիտենի աշխատանքը դադարեցված է 08/14/2022   17:53 ԱԻՆ-ն ահազանգ է ստացել տարբեր օբյեկտներում ու կենտրոններում պայթուցիկ սարքերի տեղադրման մասին 08/14/2022   17:46 Երևանի մետրոպոլիտենից քաղաքացիներին տարհանում են. ռումբի ահազագ կա. խոսնակ 08/14/2022   17:39 Օպերատիվ իրավիճակը շարունակում է մնալ բարդ. հրդեհաշիջման և որոնողափրկարարական աշխատանքները շարունակվում են, ներգրավվել է նաև ծանր տեխնիկա.Փրկարար ծառայության տնօրեն 08/14/2022   17:29 Ժամը 16:30-ի դրությամբ բժշկական կենտրոններ տեղափոխված քաղաքացիների թիվը հասել է 51-ի․ ԱՆ 08/14/2022   17:18 Թուրքի տուն եմ վառում. Աղավնոյում այրեցին առաջին տունը 08/14/2022   17:00 Սուրեն Մանուկյանը կալանավորվեց 08/14/2022   16:51 ԱՆ-ն հայտնում է ավելի քան 12 անչափահասի տուժելու մասին. մեկը վերակենդանացման բաժանմունքում է 08/14/2022   16:43 Պայթյունից տուժածներն այս պահի դրությամբ 34-ն են. ԱԻՆ 08/14/2022   16:40 «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի շենքի երեք կողմից փլուզման վտանգ կա․ Հրդեհը մարել դեռևս չի հաջողվում
08/14/2022   17:18 Թուրքի տուն եմ վառում. Աղավնոյում այրեցին առաջին տունը 08/14/2022   22:04 Կանգնեցրեք այս զվարճանքը, ձեր հայերի ոսկորների վրա եք պարում, Հայաստանում ողբերգություն է, ինչո՞ւ եք այստեղ․ Երիտասարդ աղջիկը փորձում է ամոթանք տալ համերգի մասնակիցներին (տեսանյութ) 08/15/2022   00:22 Անհետ կորածներից 6- ը ողջ են գտնվել. ԱԻՆ 08/14/2022   21:15 ԱՄՆ դեսպանատան զգուշացումը, Փաշինյանի հանձնարարությունն ու ահաբեկչությունների մասին ահազանգերը 08/14/2022   20:46 Եթե պարզվի, որ իշխանական օլիգարխներից մեկը անհավանական ցածր գնով սեփականատերերից խլել է «Սուրմալու» առեւտրի կենտրոնի տարածքը, չկարծեք` Նոստրադամուսն եմ. Ղազարյան 08/14/2022   14:01 Սոցցանցերում օգտատերերը «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի հրդեհվող շենքի տեսանյութեր են տեղադրում 08/13/2022   07:18 Արցախում նոր հույսեր են արթնացել․ «Հրապարակ» 08/14/2022   14:37 Իշխանավերադարձման պրոցեսն սկսված է. Նիկոլը իշխանությունը կհանձնի Սերժ Սարգսյանին.Գասպարյան (տեսանյութ) 08/13/2022   13:15 Կարին Տոնոյանը բարձրացել է Մասիս լեռան գագաթը 08/14/2022   14:56 «Սուրմալու»–ում մինչ այս պահը շարունակվող փոքրիկ պայթյունները շատ նման են հրավառությունների ժամանակ օգտագործվող պայթուցիկների պայթյուններին․ Արսեն Թորոսյան 08/14/2022   20:33 Զորամասում պայմանագրային զինծառայող է մահացել. ՊՆ 08/14/2022   23:02 «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի տարածքում անհետ կորած կարող են համարվել հետևյալ քաղաքացիները․ ԱԻՆ-ը հրապարակել է անունները 08/14/2022   13:40 Պայթյուն «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնում. դեպքի վայր է ժամանել 8 մարտական հաշվարկ.կան տուժածներ 08/14/2022   14:24 Սուրմալու շուկայում պայթել է հրավառությունների նյութերի համար նախատեսված պահեստը 08/14/2022   19:16 Պայթյունի կադրերը տարածվել են համացանցում (տեսանյութ) 08/14/2022   15:07 «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնում գերլարված իրավիճակը պահպանվում է.ԱԺ նախագահ Ալեն Սիմոնյանը և ԱԱԾ ՊՊԾ պետ Սարգիս Հովհաննիսյանը գտնվում են արտակարգ դեպքի վայրում 08/14/2022   15:29 Ոչ մի հայ ոչ մի տեղ ապահով ու անվտանգ չէ, նույնիսկ Երևանի կենտրոնում. Արթուր Ղազինյան 08/13/2022   17:03 Ալիեւը հրահանգել է հանձնվելիք Բերձորը, Աղավնոն ու Սուսը կարճ ժամկետում բնակեցնել ադրբեջանցիներով 08/14/2022   22:57 Այս պահի դրությամբ, Սուրմալու տոնավաճառում տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով կա 3 զոհ, 61 վիրավոր, 27 անհետ կորած. Սարդարյան 08/13/2022   14:03 Բոլոր նրանք, ովքեր հրճվում են Բերձորի ու Աղավնոյի հանձնմամբ ու ճանապարհների փակմամբ՝ դրանում տեսնելով իբր արցախցի վտանգավոր ղեկավարների հնարավոր մուտքը Հայաստան, անչափ հուսախաբ կլինեն. Դանիելյան

Հրապարակվել է «Մարտի 1-ին» վերաբերող իրավական դիրքորոշում 07/18/2018   12:48  |  ՓԱՍՏԱԹՂԹԵՐ

GPartners իրավաբանական ընկերությունն այսօր հրապարակել է «Իրավական դիրքորոշում արտակարգ դրություն հայտարարելու ՀՀ նախագահի լիազորությունների վերաբերյալ» փաստաթուղթը:

Այն, ըստ էության, պատասխան է 2008 թվականի մարտի 1-ի իրադարձություններն ուսումնասիրող փաստահավաք խմբի անդամներ Անդրանիկ Քոչարյանի եւ Սեդա Սաֆարյանի զեկույցին, որը հրապարակվել էր դեռեւս 2010 թվականի մայիսին:

Gpartners-ի կազմած փաստաթուղթը բաղկացած է 5 մասից.

1.    Փաստական հանգամանքները մինչեւ արտակարգ դրություն հայտարարելը
2.    Արտակարգ դրություն հայտարարելու իրավական հիմքերը
3.    Կիրառված միջոցառումները եւ ներգրավված ուժերը
4.    Պետության անվտանգությունը
5.    Եզրակացություն

1.    ՓԱՍՏԱԿԱՆ ՀԱՆԳԱՄԱՆՔՆԵՐԸ ՄԻՆՉԵՎ ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԴՐՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՅՏԱՐԱՐԵԼԸ

1.1 2008 թվականի փետրվարի 19-ին անցկացվել են Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի ընտրությունները եւ նույն թվականի փետրվարի 20-ից մինչեւ մարտի 2-ը տեղի են ունեցել զանգվածային բողոքի ակցիաներ զուգորդված զանգվածային անկարգություններով: Արդյունքում, մեղադրանք է առաջադրվել 152 անձի, իսկ դատարան է ուղարկվել 93 քրեական գործ: Զանգվածային անկարգությունների արդյունքում մահացել է 10 անձ, որից 8-ը՝ քաղաքացիական անձինք, 2-ը՝ ոստիկանության զինծառայող եւ սպա: Մարմնական վնասվածքներ են ստացել 221 քաղաքացիական անձ եւ ոստիկանության զինծառայող: Այրվել է 92 տրասպորտային միջոց եւ վնասվել եւ թալանվել է 12 օբյեկտ. 

1.2 2008 թվականի մարտի 8-ին Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրական դատարանը թիվ ՍԴՈ-736 որոշումով ուժի մեջ է թողել 2008 թվականի փետրվարի 24-ի Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի թիվ 24-Ա որոշումը:   

2. ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԴՐՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՅՏԱՐԱՐԵԼՈՒ ԻՐԱՎԱԿԱՆ ՀԻՄՔԵՐԸ

2.1 2008 թվականի մարտի 1-ին Հայաստանի Հանրապետությունում հայտարարված արտակարգ դրության իրավական հիմքը եղել է բացառապես Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության (2005 թվականի Սահմանադրության փոփոխություններ) 55-րդ հոդվածի 14-րդ կետը, որի հիման վրա 2008 թվականի մարտի 1-ին Հանրապետության Նախագահի կողմից ընդունվել է թիվ ՆՀ-35-Ն հրամանագիրը (Հրամանագիր): Համաձայն Սահմանադրության 5-րդ հոդվածի Նախագահը պարտավոր էր գործել Սահմանադրությանը համապատասխան, որը ունի բարձրագույն իրավաբանական ուժ եւ նրա նորմերը գործում են անմիջականորեն:  

2.2 Սահմանադրությունը 55-րդ հոդվածի 14-րդ կետում հստակ սահմանում է, որ եթե առկա է սահմանադրական կարգին սպառնացող անմիջական վտանգ, ապա Հանրապետության Նախագահը, կատարելով իր սահմանադրական պարտականությունները, ունի բացառիկ իրավունք հայտարարելու արտակարգ դրություն եւ իրականացնելու իրավիճակից թելադրվող միջոցառումներ: Այսինքն` Սահմանադրությունը Նախագահին տալիս է առկա դրության` սահմանադրական կարգին սպառնացող վտանգի դեպքում իրավական արձանագրման իրավունք: 

2.3 Սահմանադրությունը 117-րդ հոդվածի 6-րդ կետում (Սահմանադրության փոփոխություններն ուժի մեջ մտնելուց հետո) պարունակում կարեւոր նորմ.  

մինչեւ արտակարգ դրության իրավական ռեժիմի սահմանումն օրենքով սահմանադրական կարգին սպառնացող անմիջական վտանգի դեպքում Հանրապետության Նախագահը, խորհրդակցելով Ազգային ժողովի նախագահի եւ վարչապետի հետ, իրականացնում է իրավիճակից թելադրվող միջոցառումներ եւ այդ մասին ուղերձով դիմում ժողովրդին:

2.4 «Սահմանադրական կարգին սպառնացող վտանգ» միջազգային իրավական փաստաթղթերում եւ դատական պրակ նշանակում է վտանգ, որն ուղղված է հասարակական եւ պետական կյանքի հիմքերին, ընդգրկելով` պետության ինքնիշխանությունը, ամբողջականությունը եւ իհարկե մարդու իրավունքների պաշտպանությունը:  

2.5 2008 թվականի մարտի 2-ին իրավունքի ուժով գումարվել է Ազգային ժողովի հատուկ նիստ` 60 պատգամավորների նախաձեռնությամբ, որի նպատակն էր գնահատական տալ նախորդ օրը Երեւանում տեղի ունեցած իրադարձությունների վերաբերյալ: Պետք է նշել, որ Ազգային ժողովը միաձայն կողմ քվեարկեց հայտարարությանը, որով անհրաժեշտ եւ իրավաչափ ճանաչեց Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի 2008 թվականի մարտի 1-ի ՆՀ-35-Ն հրամանագիրը:

2.6 Կարեւոր է նշել նաեւ, որ արտակարգ դրություն հայտարարելու իրավունքը եւ իրավական ռեժիմի վերաբերյալ պահանջները սահմանված են ոչ միայն Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությամբ, այլ նաեւ Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայով  եւ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի դատական պրակտիկայով: Նշված համատեքստում պետք է նշել, որ 2008 թվականի մարտի 1-ին հայտարարված արտակարգ դրությունը թե ընթացակարգային եւ թե իրավական հետեւանքների առումով համապատասխանել է ներպետական օրենսդրությանը եւ Հայաստանի Հանրապետության կողմից ստանձնած միջազգային պարտավորություններին: 

2.7 Միեւնույն ժամանակ կարեւոր է հստակ տարանջատել Հանրապետության Նախագահի ռազմական դրություն եւ արտակարգ դրություն հայտարարելու սահմանադրական լիազորությունները: Չնայած որ համաձայն Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի ռազմական դրությունը դիտարկվում է որպես արտակարգ դրության ձեւերից մեկը, Սահմանադրություն 55-րդ հոդվածի 13-րդ կետը սահմանում է, որ ռազմական դրություն հայտարարվում է Հանրապետության վրա զինված հարձակման, դրա անմիջական վտանգի առկայության կամ պատերազմ հայտարարվելու դեպքերում: Այսինք` վերընշված սահմանադրական նորմը կիրառելի չէ փաստական հանգամանքներին: 
Լուսանկարը` Photolure

3. ԿԻՐԱՌՎԱԾ ՄԻԶՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԸ ԵՎ ՆԵՐԳՐԱՎՎԱԾ ՈՒԺԵՐԸ

3.1 Համաձայն Սահմանադրության 55-րդ հոդվածի 14-րդ կետի եւ 117-րդ հոդվածի 6-րդ կետի, Նախագահն իրավասու էր սահմանել արտակարգ դրության ռեժիմն ապահովող միջոցառումներ` այն հայտարարելու հետ միաժամանակ: Ստեղծված իրավիճակում Հայաստանի Հանրապետության կառավարությանն առընթեր Ոստիկանության եւ Հայաստանի Հանրապետության պաշտպանության նախարարության վրա էր դրվել Հանրապետությունում արտակարգ դրության իրավական ռեժիմի պահպանման համար պատասխանատվությունը, իսկ Հայաստանի Հանրապետության կառավարության վրա՝ նախատեսված միջոցառումների իրականացման համար անհրաժեշտ քայլերի ձեռնարկումը:

3.2 Արտակարգ դրություն հայտարարելիս Նախագահի լիազորությունները Սահմանադրության շրջանակներում հստակ են: Կարեւոր է ընդգծել, որ իրավիճակից թելադրվող միջոցառումները ամբողջությամբ համապատասխանել են միջազգային իրավական փաստաթղթերին, մասնավորապես.

1.    արտակարգ դրության ամբողջ ընթացքում կիրառված սահմանափակումները  եղել են բացառապես իրավաչափ; 
2.    սահմանափակման ոչ ենթակա իրավունքները մնացել են անձեռնմխելի; 
3.    Սահմանադրությամբ սահմանված պահանջի համաձայն քննարկումներ են իրականացվել Ազգային ժողովի եւ Հանրապետության վարչապետի հետ; 
4.    կիրառված սահմանափակումները բավարարել են հետեւյալ չափանիշներին՝ նախատեսված էին օրենքով, հետապնդել են իրավաչափ նպատակ, անհրաժեշտ էին ժողովրդավարական հասարակության մեջ; 
5.    արտակարգ դրություն հայտարարելու մասին հրամանագիրը հասանելի է դարձվել հասարակությանը;
6.    ձեռնարկվել են բոլոր անհրաժեշտ միջոցառումները համապատասխան միջազգային կազմակերպություններին իրավիճակի մասին տեղյակ պահելու համար;
7.    ապահովվել է արդյունավետ դատաքննության իրավունքի իրացումը;
8.    օրինաչափ էր ոչ միայն արտակարգ դրության հայտարարումը, այլեւ դրա ընթացքում կիրառված միջոցառումները:

3.3 Ի լրումն բերված փաստերի անհրաժեշտ է հավելել, որ արտակարգ դրության պայմաններում կիրառված միջոցառումները իրենց բովանդակությամբ ամբողջովին համահունչ են 2012 թվականի մարտի 21-ին ընդունված “Արտակարգ դրության իրավական ռեժիմի մասին” Հայաստանի Հանրապետության օրենքով նախատեսված միջոցառումներին եւ ներգրավված ուժերին, որտեղ հաշվի են առնվել երկրի ընդունված միջազգային իրավական պարտավորությունները: 

3.4 Վերլուծելով 2008 թվականի փետրվարի 23-ի Հայաստանի Հանրապետության պաշտպանության նախարարի թիվ 0038 հրամանը, պետք արձանագրել, որ այն ենթաօրենսդրական նորմատիվ իրավական ակտ է, որը կայացվել է օրենսդրությամբ նախատեսված մարմնի կողմից` սահմանադրական պարտականությունների կատարումը Զինված ուժերի կողմից ապահովելու նպատակով: 2008 թվականի փետրվարի 24-ի դրությամբ գործող “Պաշտպանության մասին” Հայաստանի Հանրապետության օրենքի 10-րդ հոդվածը սահմանում էր, որ զինված ուժերի անմիջական ղեկավարումն իրականացնում է Հայաստանի Հանրապետության պաշտպանության նախարարը եւ Զինված ուժերի պետական կառավարման մարմինը Հայաստանի Հանրապետության պաշտպանության նախարարությունն է:

3.5 Այստեղ պետք է արձանագրել նաեւ, որ 2008թ մարտի 1-ին բանակը հրազեն չի օգտագործել եւ այդ օրը չի արձանագրվել որեւէ բախում բանակայինների եւ ցուցարարների միջեւ:

4. ՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆԸ

4.1 Կարեւոր է նշել, որ Սահմանադրության “Սահմանադրական կարգի հիմունքների” գլխում` Հոդված 8.2-ում, ամրագրված է նորմ, որի համաձայն` Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերն ապահովում են Հայաստանի Հանրապետության անվտանգությունը, պաշտպանությունը եւ տարածքային ամբողջականությունը, նրա սահմանների անձեռնմխելիությունը։ Վերընշված հոդվածը պարունակում է կարեւոր հիմնադրույթ` զինված ուժերի սահմանադրական գործառույթները (առաքելությունը):

4.2 Այսինքն, զինված ուժերի սահմանադրական գործառույթն է անվտանգության ապահովումը:  2007 թվականին Հայաստանի Հանրապետության Նախագահը հաստատել է Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարությունը (Անվտանգության ռազմավարություն), որը պետության, հասարակության եւ անհատի անվտանգության ապահովման, կայուն զարգացման, հայ ինքնության պահպանման պետական քաղաքականության համակարգն է:  Համաձայն Անվտանգության ռազմավարության 2-րդ մասի անկախության ոլորտում ազգային անվտանգության հիմնարար արժեքներին ծառայող գործոններն ու գործողություններն են` 

•    սահմանադրական կարգի, պետականության բոլոր բաղադրատարրերի, պետական կառավարման համակարգի բնականոն եւ արդյունավետ գործունեության ապահովումը,
•    ժողովրդավարական համակարգի զարգացումը եւ պաշտպանությունը,
•    մարդու եւ քաղաքացու հիմնարար իրավունքների եւ ազատությունների ապահովումը:

4.3 Սահմանադրությամբ, զինված ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատար է հանդիսանում Հանրապետության Նախագահը, որը համակարգում է բոլոր պետական մարմինների գործունեությունը պաշտպանության բնագավառում եւ որոշում է ընդունում զինված ուժերի օգտագործման մասին:

4.4 2008 թվականի մարտի 1-ի դրությամբ գործել է “Պաշտպանության մասին” Հայաստանի Հանրապետության օրենքը,  որի հոդված 4-ի երկրորդ պարբերության զ) կետը սահմանում է, որ Հայաստանի Հանրապետության Նախագահը՝ որոշում է ընդունում զինված ուժերի օգտագործման մասին եւ տալիս է ռազմական գործողություններ վարելու` զինված ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատարի հրամաններ: Պետք է նշել, որ նույն օրենքի հոդված 10-ը ամրագրում է, որ զինված ուժերի ղեկավարումն իրականացնում են Հանրապետության Նախագահը եւ Կառավարությունը` իրենք լիազորությունների շրջանակներում: Այսինք, Նախագահը ուներ օրենսդրական լիազորություններ որոշումներ կայացնելու զինված ուժերի ղեկավարման կամ օգտագործման վերաբերյալ:

4.5 Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվեցիայի 15-րդ հոդվածը սահմանում է արտակարգ իրավիճակներում պարտավորություններից շեղում, մասնավորապես, որ ազգի կյանքին սպառնացող արտակարգ դրության ժամանակ ցանկացած պետություն կարող է ձեռնարկել միջոցառումներ` ի շեղումն Կոնվենցիայով ամրագրված իր պարտավորությունների: Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը Lawless v. Ireland (գործ թիվ 332/57) գործում սահմանել է, որ արտակարգ իրավիճակ նշանակում է ճգնաժամ, որը բացասական ազդեցություն ունի ամբողջ բնակչության վրա եւ հանդիսանում է վտանգ հասարակության համար: Ավելին, 1967 թվականին Դատարանը իր հայտնի “Հունական գործ” վճռում սահմանել է, որ արտակարգ վիճակ նշանակում է կոնֆլիտ կամ վտանգ, որը ազդում է հանրային անվտանգությանը, առողջությանը եւ կարգին:

4.6 2004 թվականի ՄԱԿ-ի Գխավոր քարտուղարի հաշվետվությունը անվտանգության վերաբերյալ, ամրագրում է, որ ներքին կոնֆլիկտները նույնպես դասվում են անվտանգության իրավական եզրույթի մեջ:   Ավելին՝ միջազգային սովորութային իրավունքը ընդլայնել է անվտանգության եզրույթը ներառելով ոչ միայն ազգային անվտանգությունը  այլեւ մարդու անվտանգությունը՝ (human security):  

5. ԵԶՐԱԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆ

•    2008 թվականի մարտի 1-ին Հանրապետության Նախագահի կողմից ընդունված թիվ ՆՀ-35-Ն հրամանագիրը` արտակարգ դրություն հայտարարեկու վերաբերյալ համապատասխանում է 2005 թվականի Սահմանադրության (Հոդված 55-րդ, 14-րդ կետ), իսկ Հրամանագրով կիրառված միջոցառումները (ներառյալ` իրավունքների ու ազատությունների ժամանակավոր սահմանափակումները), ինչպես նաեւ արտակարգ դրության իրավական ռեժիմի ապահովման ինստիտուցիոնալ լուծումները ամբողջությամբ համապատասխանել են ներպետական օրենսդրությանը եւ Հայաստանի Հանրապետության կողմից ստանձնած միջազգային պարտավորություններին:

•    2008 թվականի մարտի 1-ին հայտարարված արտակարգ դրությունը թե ընթացակարգային, թե իրավական հետեւանքների առումով համապատասխանել է ներպետական գործող օրենսդրությանը եւ Հայաստանի Հանրապետության կողմից ստանձնած միջազգային պարտավորություններին, ինչպես նաեւ Արտակարգ դրության ժամանակ Մարդու իրավունքների պաշտպանությունը վերաբերյալ Փարիզի մինիմում ստանդարտներին:

•    Հանրապետության Նախագահի 2008 թվականի մարտի 1-ի թիվ ՆՀ-35-Ն հրամանագիրը, ինչպես այլ, այդպես էլ զինված ուժեր ներգրավվելու եւ բանակը արտակարգ դրության ռեժիմն իրականացնելու մասնակից դարձնելու մասով լիովին համապատասխանում է Սահմանադրության Հոդված 8.2-ին, որտեղ ամրագրված է, որ Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերն ապահովում են Հայաստանի Հանրապետության անվտանգությունը (ընդգծում ենք, որ անվտանգության եզրույթի կիրառումը համապատասխանում է միջազգային իրավակիրառ պրակտիկային եւ ներառում է պետության անվտանգության ապահովումը ինչպես արտաքին, այնպես էլ ներքին վտանգներից, որոնցից առաջնահերթերից է համարվում սահմանադրական կարգին սպառնացող վտանգը)։ Այստեղ կարեւոր է ընդգծել նաեւ այն հանգամանքը, որ 2008թ մարտի 1-ին բանակը հրազեն չի օգտագործել եւ այդ օրը չի արձանագրվել որեւէ բախում բանակայինների եւ ցուցարարների միջեւ:

Աղբյուր` Փաստինֆո


Հարակից հրապարակումներ`

10:25 17/07/2018Ռոբերտ Քոչարյանը «թանկ» փաստաբաններ է վարձել. «Ժամանակ»
00:02 13/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍՆիկոլ Փաշինյանն անդրադարձավ Ռոբերտ Քոչարյանին հարցաքննության հրավիրելու հարցին
11:01 10/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍՄարտի մեկի գործով ՀՔԾ-ն հարցաքննության ծանուցագիր է ուղարկել նաև ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Յուրի Խաչատուրովին
09:47 10/07/2018  |  ՄամուլՅուրի Խաչատուրովը ևս կհարցաքննվի՝ վկայի կարգավիճակով. «Ժամանակ»
23:03 09/07/2018  |  ՔաղաքականԻնչ է փոխանցել Ռոբերտ Քոչարյանը Մանվել Գրիգորյանին՝ 2008 թվականի մարտի 1-ին
14:58 09/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍՌոբերտ Քոչարյանը պատրաստ է ներկայանալ Հատուկ քննչական ծառայություն՝ հարցաքննության, և նա որևէ մտավախություն չունի
09:47 06/07/2018  |  ՄամուլԵթե ուզում են Մարտի 1-ի գործը բացել, պետք է սկսեն ոստիկաններից. «Հրապարակ»
17:17 05/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍԴավիթ Հարությունյանն անդրադարձել է 2008-ի ընտրախախտումների վերաբերյալ ՀՔԾ հաղորդագրությանը
21:07 04/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍԻշխանությունների համար շատ կարեւոր է ամենօրյա պահել լարվածությունը, բայց դա չի կարելի անել այս գնով.Դավիթ Հարությունյան
16:38 04/07/2018  |  ԼՐԱՀՈՍՆորայր Նորիկյանը պնդում է՝ Միքայել Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը պետք է փոփոխվի

Արխիվ

[]