Թեմաներ
Կիրակի 09 / 27 / 2020
Փոխարժեք
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

09/26/2020   17:08 Կամ պետք է ինքնասպան լինեմ, կամ հանցագործ դառնամ, ապրելու հնարավորություն չունեմ.նախկին գործարար 09/26/2020   16:43 Կորոնավիրուսի պատվաստանյութի առաջին խմբաքանակը Հայաստան կհասնի 2021 թվականին 09/26/2020   16:17 «Վարկս ԷՅ ԷՄ»_ից զանգել ասում էին՝ լավով չես ուզում, վատով կստանանք. վարկառու 09/26/2020   15:40 Ագրեսիվ ու բիրտ մեթոդներով համայնքի ձայնը 2 տարի լռեցրել են. հայտարարություն 09/26/2020   15:25 Պահանջում ենք փոխել Գագիկ Ծառուկյանի նկատմամբ ապօրինի կիրառված խափանման միջոցը.ՀՅԴ 09/26/2020   15:22 «ԱՄՆ դեսպանատան տարածած հայտարարության հաջորդ էջում մեծ տառերով գրված է՝ ՊԱՏԵՐԱԶՄ». Գուրգեն Եղիազարյան 09/26/2020   15:06 Ոստիկանությունը խուսափել է քննություն իրականացնել կասկածելի մահվան դեպքերի առթիվ, փաստաբանը հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել 09/26/2020   14:48 Գագիկ Ծառուկյանը քաղաքական բանտարկյալ է և պետք է անհապաղ ազատ արձակվի. Հայրենիք կուսակցության հայտարարությունը 09/26/2020   14:41 Դատախազությունը նախաձեռնելու է դատավոր Ռոբերտ Պապոյանի նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու գործընթաց 09/26/2020   14:36 Մարդ կլինի՝ բաժակը կիսով չափ դատարկ կտեսնի․Վեոլա ջրից ասում են, որ ջրամատակարարման ժամերն ավելացրել են, ոչ թե կրճատվել 09/26/2020   14:33 ԱԻՆ-ից ասում են պատշգամբները վթարային են, հենց փլվի, կզանգենք՝ կգանք, կբարձրացնենք․ դժգոհում են բնակիչները 09/26/2020   14:15 Արայիկ Հարությունյանը մասնակցել է Ստեփանակերտի օրվան նվիրված հանդիսավոր արարողությանը 09/26/2020   14:12 Օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի 09/26/2020   14:07 Ջալալ Հարությունյանն ընդունել է «Թուֆենկյան» բարեգործական հիմնադրամի պատվիրակությանը 09/26/2020   13:55 Ծառուկյանի կալանավորումը խլացրեց թշնամու հետ պայմանավորվելու մասին ինքնախոստովանական ցուցմունքը. Ղազինյան 09/26/2020   13:47 Վանաձորում 31-ամյա կինը տղամարդուց խոշոր չափերի գումար է շորթել՝ սպառնալով տարածել տարբեր տղամարդկանց հետ հարաբերություններ ունենալու վերաբերյալ տեսանյութեր 09/26/2020   13:28 Ադրբեջանն ավելի 3000 կրակոց է արձակել Արցախի ուղղությամբ 09/26/2020   13:22 ԳԹԿ-ն վերադարձնում է դիմորդների գումարը․ ԿԳՄՍՆ 09/26/2020   13:21 Բացահայտել եմ կոնֆիդենցիալ հանգամանքներ․ Նիկոլ Փաշինյան 09/26/2020   13:08 Ձերբակալվել են ոստիկանության Նոր Նորքի բաժնի պետը և նույն բաժնի քրեական հետախուզության բաժանմունքի երեք օպերլիազորներ 09/26/2020   13:04 Անտարակույս, Նիկոլ Փաշինյանից՝ հաքքին.ազ-ի հայտնած հայադավ գործողությունները սպասելի են. Մադաթյան 09/26/2020   12:46 Էլինար Վարդանյան. Ըստ էության, այս պահի դրությամբ Փաշինյանը ձևավորել է իր սրտի դատավորների թիմը 09/26/2020   12:36 Նիկոլ Փաշինյանը փորձում է նման եղանակներով թույլ չտալ, որ բողոքի ակտիվ դրսևորումներ լինեն. քաղաքագետ 09/26/2020   12:19 Դոն Պիպոյի դեմ մահափորձի գործով նախագահող դատավորն ինքնաբացարկ չի հայտնել, թեև նրա դեմ հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացվել 09/26/2020   12:19 Խոշոր եղջերավոր կենդանիներով բեռնված ավտոմեքենան գլորվել է ձորը․ տուժածներ չկան 09/26/2020   12:05 Հոկտեմբերի 1-ից ջուրը կդառնա ժամով․ «Վեոլիա ջուր» 09/26/2020   11:12 Կորոնավիրուսից մահացածը 79-ամյա տղամարդ է, ունեցել է ուղեկցող քրոնիկական հիվանդություններ 09/26/2020   11:05 Ակնհայտ է, որ Գագիկ Ծառուկյանն այլևս քաղաքական բանտարկյալ է. ԲՀԿ հայտարարությունը 09/26/2020   11:01 Արցախում կորոնավիրուսի 17 նոր դեպք է հաստատվել 09/26/2020   10:59 Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակակիրների թիվն ավելացել է 429-ով 09/26/2020   10:50 Պետք է ժամանակին հակազդել Հայաստանին և Արցախին ուղղված տեղեկատվական սպառնալիքներին, չլինել հետապնդվողի, այլ օրակարգ թելադրողի դերքում. Աբրահամյան 09/26/2020   10:29 Հաստատ իմացեք, ձերբակալված լինի Ծառուկյանը թե ոչ, միևնույն է իրեն չեք կարող վախեցնել. Աբովյան 09/26/2020   10:15 Իշխող ուժը քաղաքական մրցակիցների դեմ պայքարը տեղափոխում է քրեական դաշտ․ Չալաբյան 09/26/2020   09:39 Սնանկության դատարանի դատավորները դիմումներ են գրում. գործընթացը սկսված է. «Ժողովուրդ» 09/26/2020   09:36 Բնակարանային շուկան Հայաստանում պասիվացել է. գործարքները նվազել են. «Ժողովուրդ» 09/26/2020   09:26 ՍԴ ճգնաժամը նոր է սկսում․ Վահե-Հրայր «կոալիցիա» է ձևավորվել. «Ժողովուրդ» 09/26/2020   09:22 Սկանդալային առաջարկ. ՀԴՄ կտրոն չվերցնողներն էլ կպատժվեն. «Հրապարակ» 09/26/2020   09:18 Դավիդյանի մահը քննարկումների առիթ է տվել. «Հրապարակ» 09/26/2020   09:16 Մանրամասներ ՔՊ փակ նիստից. ինչ հարցեր են բարձրաձայնել պատգամավորները. «Ժողովուրդ» 09/26/2020   09:14 Նիկոլ Փաշինյանը պատգամավորներին վախեցնում է արտահերթ ընտրություններով. «Հրապարակ» 09/26/2020   09:11 Իշխանությունը «քցե՞ց» Խունդկարյանին. Նա ընդամենը 2 կողմ ձայն է ստացել. «Հրապարակ» 09/26/2020   00:02 Գագիկ Ծառուկյանի կալանավորումը նաև Արցախի հարցում մեր մեջքի ետեւում վարվող դավադիր քաղաքականությունից հանրային ուշադրությունը շեղելու փորձ է. Աշոտյան 09/25/2020   23:51 Կեցցե քաղաքական բանտարկյալներով լի Հայաստանը. Արփինե Հովհաննիսյան 09/25/2020   23:41 Ադրբեջանում ԱՄՆ դեսպանատունն իր քաղաքացիներին կոչ է անում չլքել Ափշերոնի շրջանի սահմանները՝ հայ-ադրբեջանական սահմանին լարվածության սրման պատճառով 09/25/2020   23:40 Ափսոս էր հեղափոխությունը, կեցցե՛ մացոների Հայաստանը. Զոհրաբյան 09/25/2020   23:36 Չեն մարսելու, պատասխան են տալու.Ծառուկյան 09/25/2020   23:11 Գագիկ Ծառուկյանը կկալանավորվի 09/25/2020   23:09 «Երևանի մշակույթի և արվեստի պետական քոլեջ»-ում կորոնավիրուսի վարակ է հաստատվել. 38 աշխատակից ինքնամեկուսացվել է 09/25/2020   23:07 Ուկրաինայում ռազմական ինքնաթիռի կործանումը հաստատել են 09/25/2020   22:56 Երևանում մեկնարկել է «Արմենիա» միջազգային երաժշտական փառատոնը (լուսանկարներ)
09/25/2020   22:46 Հայոց Ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի տնօրենը մտածում է փոխել թանգարան-ինստիտուտի անունն ու վերախմբագրել Ապրիլ 24-ի ոգեկոչման օրվա խորհուրդը 09/26/2020   15:22 «ԱՄՆ դեսպանատան տարածած հայտարարության հաջորդ էջում մեծ տառերով գրված է՝ ՊԱՏԵՐԱԶՄ». Գուրգեն Եղիազարյան 09/26/2020   09:18 Դավիդյանի մահը քննարկումների առիթ է տվել. «Հրապարակ» 09/25/2020   14:21 Բնապահպան-ակտիվիստներ Գագիկ Գրիգորյանը և Բորիս Խաչատրյանը չեն կալանավորվի.դատարանը մերժել է միջնորդությունները 09/26/2020   17:08 Կամ պետք է ինքնասպան լինեմ, կամ հանցագործ դառնամ, ապրելու հնարավորություն չունեմ.նախկին գործարար 09/26/2020   12:05 Հոկտեմբերի 1-ից ջուրը կդառնա ժամով․ «Վեոլիա ջուր» 09/26/2020   00:02 Գագիկ Ծառուկյանի կալանավորումը նաև Արցախի հարցում մեր մեջքի ետեւում վարվող դավադիր քաղաքականությունից հանրային ուշադրությունը շեղելու փորձ է. Աշոտյան 09/26/2020   09:16 Մանրամասներ ՔՊ փակ նիստից. ինչ հարցեր են բարձրաձայնել պատգամավորները. «Ժողովուրդ» 09/25/2020   17:02 Դրա հետ կապված վերջնական որոշում չունեմ. Լուսինե Բադալյանը՝ մանդատը վայր դնելու մասին 09/26/2020   14:41 Դատախազությունը նախաձեռնելու է դատավոր Ռոբերտ Պապոյանի նկատմամբ կարգապահական վարույթ հարուցելու գործընթաց 09/25/2020   13:20 Պահանջում եմ Կառավարության 100 տոկոսի հրաժարականը. Ծառուկյան 09/25/2020   15:18 Տարածաշրջանում բավական լարված իրավիճակ է հաստատված. Նիկոլ Փաշինյան 09/25/2020   18:34 Երվանդ Խունդկարյանի օգտին քվեարկել է երկու դատավոր. Մեկը ինքն է 09/25/2020   19:59 Հագուստ ներկրողները և ՊԵԿ-ը համաձայնության եկան. 7 ամիս կշարունակեն աշխատել նույնկերպ 09/26/2020   13:21 Բացահայտել եմ կոնֆիդենցիալ հանգամանքներ․ Նիկոլ Փաշինյան 09/26/2020   09:26 ՍԴ ճգնաժամը նոր է սկսում․ Վահե-Հրայր «կոալիցիա» է ձևավորվել. «Ժողովուրդ» 09/25/2020   16:22 Դուք ՀՀ քրեական օրենսգրքի ոչ մի արարք չե՞ք տեսնում ՀՀ վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնող քաղաքացի Փաշինյանի ասածների մեջ. Արփինե Հովհաննիսյան 09/25/2020   23:41 Ադրբեջանում ԱՄՆ դեսպանատունն իր քաղաքացիներին կոչ է անում չլքել Ափշերոնի շրջանի սահմանները՝ հայ-ադրբեջանական սահմանին լարվածության սրման պատճառով 09/25/2020   18:13 Երվանդ Խունդկարյանը չընտրվեց ՍԴ նախագահ 09/25/2020   23:51 Կեցցե քաղաքական բանտարկյալներով լի Հայաստանը. Արփինե Հովհաննիսյան

«Նպաստից դեպի աշխատանք» իրական խնդիրները 08/06/2020   14:22  |  Վերլուծություններ

Մեր երկրում աղքատություն ծնող հիմնական պատճառներ են շարունակում մնալ՝ գործազրկության խրոնիկ բարձր մակարդակը, բավարար քանակի աշխատատեղերի բացակայությունը, տարածքային անհամաչափ զարգացումը, աշխատանքի վարձատրության ցածր մակարդակն ու դրանից բխող՝ աշխատանքի ցածր ձգտումները, աշխատող աղքատների պահպանվող բարձր ցուցանիշը:

Աշխարհաքաղաքական շարունակվող մարտահրավերների և սոցիալական այս բարձր լարվածության պայմաններում, հաշվի առնելով նաև COVID-19 նոր համավարակի սոցիալ-տնտեսական խորացող հետևանքներն ու անորոշությունը՝ առանց պետության ուղղակի մասնակցության և ակտիվ աջակցության, անհնար է լուծել այս խնդիրները: Այս թեզն ապացուցվում է Հայաստանի անկախացումից հետո անցած ճանապարհով և սոցիալ-տնտեսական առկա վիճակով:

Պարզից էլ պարզ է, որ աղքատությունը չի կարող լինել հայ մարդու «ցանկությունը»: Յուրաքանչյուր բանական հայ մարդ՝ իր չափով ձգտում է չհայտնվել ազքատի կարգավիճակում և ապրել արժանապատիվ կյանքով: Սակայն յուրաքանչյուրը ցանկացած պահի կարող է հայտնվել կյանքի դժվարին իրավիճակում՝ հիվանդություն, հաշմանդամություն, գործազրկություն, բնակարանի կորուստ, սնանկություն և այլն: Եվ եթե այս դեպքերում բացակայում է պետության համարժեք աջակցությունը, սոցիալական այս ռիսկերից բավարար պաշտպանությունը, ապա միշտ էլ ունենալու ենք այն, ինչն ունենք՝ մեր երկրի բնակչության շուրջ մեկ-քառորդը շարունակելու են աղքատ մնալ:

Ցավոք, ճիշտ հակառակ տեսակետն ունի օրվա իշխանությունը: Դրա վրա էլ կառուցում է իր սոցիալական քաղաքականությունը:

Կառավարության այսօրվա նիստում էլ թարամցվեց այս տեսակետը: Հիմա էլ օրվա իշխանավորները «մտահոգ» են. կան թափուր աշխատատեղեր՝ օրական 8-10 հազար դրամ աշխատավարձով, սակայն դրանք չեն համալրում մեր գործազուրկ հայրենակիցները: Փոխարենը այդ աշխատատեղերը «սիրով» զբաղեցնում են օտարերկրացիները՝ օրական նույնիսկ հինգ հազար դրամ աշխատավարձով: Հետևաբար, առիթը բաց չթողնելով՝ զբաղվածության քաղաքականության պատասխանատուները համոզում են, որ աղքատությունը մարդկանց «ուղեղներում» է: Եվ որպես հավաքական լուծում՝ գործազուրկներին հորդորում են «գլուխներից հանել աղքատությունը, աշխատել և ապրել բարեկեցիկ»:

Իրականում հենց այս օրինակով ապացուցվում է ոչ թե գործազուրկների «մեղավորությունը», այլ զբաղվածության պետական քաղաքականության իրականացման անարդյունավետությունը:

Նախ՝ առկա թափուր աշխատատեղը համալրելու համար միայն գործազուրկի ցանկությունը բավարար չէ: Շատ դեպքերում գործազուրկի աշխատանքային հմտություններն ու կարողությունները չեն բավարարում գործատուին: Իսկ այս խնդրի լուծման նպատակով կան զբաղվածության պետական աջակցության ծրագրեր, օրինակ՝ գործազուրկների մասնագիտական ուսուցման պետական ծրագիրը: Մյուս կողմից, գործատուն ձգտում է հնարավորինս քիչ ծախսերով՝ առավելագույն արդյունքի: Հետևաբար, աշխատանքի համարժեք արտադրողականության պարագայում գործատուն աշխատանքի կվերցնի օտարերկրացուն, որը պատրաստ է աշխատել շուրջ երկու անգամ պակաս աշխատավարձով: Այս խնդրի լուծման նպատակով ևս կան զբաղվածության պետական աջակցության ծրագրեր, օրինակ՝ գործատուին աշխատավարձի մասնակի փոխհատուցման ծրագիրը: Ավելին՝ օրենքով սահմանված են Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրացիների աշխատանքի թույլտվության սահմանափակումներ:

Միանգամից փաստենք՝ զբաղվածության պետական աջակցության վերը նշված ծրագրերն իշխանափոխությունից հետո ունեցել են աննախադեպ ցածր կատարողականներ. 2018 թվականին թերակատարվել են շուրջ 75 տոկոսով, իսկ 2019 թվականին՝ շուրջ 50 տոկոսով: Սրա հետևանքով պետական աջակցությունից զրկվել են հազարավոր աղքատ գործազուրկներ, որոնք կարող էին նաև պետական այս ծրագրերի միջոցով օտարերկրացիների փոխարեն զբաղեցնել ներքին աշխատաշուկայում առկա թափուր և նոր ստեղծվող աշխատատեղերը: Այսպիսով կվերանային նաև զբաղվածության ոլորտի քաղաքականության պատասխանատուների «մտահոգությունները»:

Հաջորդը՝ Հայաստանում օտարերկրացի աշխատողների աշխատանքին վերաբերող կարգավորումները թերի են և ունեն ձևական բնույթ: Առկա են օտարերկրացիների աշխատանքի թույլտվությունը կարգավորող օրենսդրության նկատմամբ պետական վերահսկողության բացեր, դրանք իրականացնող մարմինների գործառույթների ու պատասխանատվության ոչ լիարժեքություն, ինչպես նաև աշխատող օտարերկրացիների թվաքանակի աճի միտումներ՝ հիմնականում բանվորական մասնագիտություններով: Այսինքն՝ օտարերկրացիների աշխատանքի կարգավորումներն իրականում չեն ծառայում պետական քաղաքականության բուն նպատակին, սակայն գործատուների համար առաջացնում է վարչական անտեղի ու լրացուցիչ բեռ՝ հնարավոր բոլոր ռիսկերով:

Մյուսը՝ 2020 թվականի հունվարի 1-ից նախկինում գործող եկամտահարկի եռաստիճան պրոգրեսիվ սանդղակը համահարթեցվեց, որի պարագայում աշխատող աղքատների հարկային բեռը մնաց նույնը՝ 23 տոկոս: Նախատեսված չէ նաև եկամուտի չհարկվող շեմ, ասենք օրինակ՝ կենսապահովման նվազագույն զամբյուղի արժեքի չափով: Փոխարենը էապես նվազեց բարձր եկամուտներ ունեցողների եկամտահարկի դրույքաչափը՝ 36 տոկոսից դառնալով 23 տոկոս: Փաստորեն, գործատուների համար չձևավորվեց իրական խթան՝ ցածր աշխատավարձով աշխատողների վարձատրությունն առաջանցիկ ավելացնելու:

Պարզ են նաև այս մոտեցումների քաղաքական դրդապատճառները՝

-     պատասխանատվության առավելագույնս թոթափում, սեփական ուսերից հասարակության վրա տեղափոխելու ձգտում,

-     այս ձգտումով սեփական իշխանությունը պահելու և հետո էլ վերարտադրվելու՝ որդեգրված նպատակ,

-     ամենակարևորը՝ խոսքից ու ականջահաճո խոստումներից գործին անցնելու և հանրության սպասած իրական արդյունքներն ապահովելու անկարողություն,

-     հետևաբար՝ ամբողջությամբ շուկայի «անտեսանելի ձեռքին» ու դրա «գերբնական» ուժին ապավինում, որը նման մոտեցումների պարագայում չի կարող ունենալ որևէ այլընտրանք:

Ամփոփում՝ աղքատ լինելու համար իշխանություններն արդեն մեղադրում են քաղաքացիներին: Մինչև իշխանության գալը քաղաքական այս ուժը սոցիալական խնդիրների համար անսահման մեղադրում էր նախկին իշխանություններին:

 

Թադևոս Ավետիսյան

ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի

ծրագրերի համակարգող

Աղբյուր` Փաստինֆո


Հարակից հրապարակումներ`

14:08 07/07/2020  |  ՎերլուծություններՆախարարությունը փաստացի ձախողում է կենսաթոշակային ոլորտի առանցքային բարեփոխումը
13:50 16/06/2020  |  ԼՐԱՀՈՍԹադևոս Ավետիսյան. 2019թ. պետական բյուջեի կատարողականին վերաբերող պարզ հարցադրում
15:08 12/06/2020  |  ԼՐԱՀՈՍԱշխատանքային օրենսգիրքում խնդրահարույց փոփոխությունները շարունակվում են
18:35 22/05/2020  |  ՎերլուծություններԳոգյանի տարածած ապատեղեկատվությունը ատենախոսությանս մասին
16:29 18/05/2020  |  ԼՐԱՀՈՍԵթե ուզում ենք հասկանալ կյանքը թանկացել է, թե ոչ, միայն կարագով, շաքարավազով չենք կարող կարծիք կազմել. Տնտեսագետ
20:00 27/04/2020  |  ԼՐԱՀՈՍԱշխատանքային օրենսգրքում առաջարկվող փոփոխությունները չեն լուծելու նոր իրավիճակից բխող խնդիրները. Թադևոս Ավետիսյան
14:16 17/04/2020  |  ՏնտեսությունԱջակցության գործիքները բավականաչափ հասկանալի չեն ո'չ սոցիալական խմբերին, ո'չ էլ փոքր ու միջին բիզնեսի շահառուներին. տնտեսագետ
15:24 23/03/2020  |  ՏնտեսությունԱշխատանքային օրենսգրքում առաջարկվող փոփոխությունները պետք է լինեն առաջանցիկ՝ իրավիճակից բխող նոր խնդիրների նկատմամբ
18:10 21/02/2020  |  ԼՐԱՀՈՍՎարչապետի երեկվա հարցազրույցի վերաբերյալ օրակարգային որոշ դիտարկումներ
11:48 20/02/2020  |  ՎերլուծություններԸնտրակաշառքի մուտացիան չիրականացվող խոստումների տեսքով

Արխիվ

[]