Թեմաներ
Հինգշաբթի 04 / 09 / 2020
Փոխարժեք
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

04/09/2020   14:03 Արցախի ոստիկանությունն արձագանքել է Դանիել Իոաննիսյանի պնդումներին 04/09/2020   13:57 ԱԺ հատուկ քննիչ հանձնաժողովը բավարարել է ՀՀ երրորդ նախագահի պայմանը 04/09/2020   13:55 Օպերատիվ իրավիճակը հանրապետությունում ապրիլի 8-ից 9-ը 04/09/2020   13:48 Սիսիանի ոստիկանությունում բռնություններին առնչվող նյութերն ուղարկվել են ՀՔԾ. Գոռ Աբրահամյան 04/09/2020   13:40 3750 հղի կին աջակցություն կստանա. Ծրագիրը կմեկնարկի վաղը 04/09/2020   13:38 ՊԵԿ-ն առաջարկում է քննիչի լիազորություններն ընդլայնել ու գույքագրում կատարելու իրավունք վերապահել 04/09/2020   13:35 Ո՞ր պահին հասկացաք, որ «նվիրյալներ չեք». Արսեն Բաբայանը՝ Լենա Նազարյանին 04/09/2020   13:17 Կառավարությունը կաջակցի «Կորսան Կորվիամ» ընկերությունից տուժած հայաստանյան կապալառուներին. Հարուցված ամենամասշտաբային քրեական գործերից է 04/09/2020   13:12 Սևքար համայնքում բուժքույր է մեկուսացվել՝ կորոնավիրուսի կասկածանքով 04/09/2020   13:09 Ամենօրյա վարակազերծում հանրապետության ողջ տարածքում 04/09/2020   13:06 ՍԱՏՄ-ում ախտահանությունները շարունակվում են 04/09/2020   13:03 Հարկադիր կատարումն ապահովող ծառայությունն արգելանք չի կիրառի կառավարության կողմից շահառուներին սոցիալական աջակցության համար տրամադրված դրամական միջոցների վրա 04/09/2020   13:00 Ցրտահարությունից վնասված են լինելու ծիրանի որոշ այգիներ. Էկոնոմիկայի նախարար 04/09/2020   12:50 Պլան և շոու. Հայաստանի առաջիկա փուլի բնորոշիչները 04/09/2020   12:47 Միկրոբիզնեսի մեծ մասը կսնանկանա. Տնտեսագետ 04/09/2020   12:44 Փոխվարչապետը մանրամասնում է որ ապրանքներն են էժանանալու 04/09/2020   12:39 «Ուզու՞մ եք չզեկուցեմ, միանգամից դեմ քվեարկեք». ԼՀԿ-ի երրորդ նախագծին եւս հանձնաժողովը դրական եզրակացություն չտվեց 04/09/2020   12:36 Գների կտրուկ աճի մասին խոսք չկա, հակառակը դիտվում է գների նվազման միտում. Պարզաբանում է ՏՄՊՊՀ նախագահը 04/09/2020   12:31 «Երբ իմանան, որ նման հարց կա չեն ցանկանալու ՀՀ քաղաքացիություն ձեռք բերել». պետաիրավական հանձնաժողովը չընդունեց ԼՀԿ-ի առաջարկը 04/09/2020   12:25 Քրեական գործեր ՝ քվեաթերթիկը լուսանկարահանելու դեպքի առթիվ 04/09/2020   12:14 Աջակցություն կստանան միկրոձեռնարկատիրությամբ զբաղվող սուբյեկտները 04/09/2020   12:11 Հանգստանալու ժամանակ չկա. ԱՀԿ-ն զգուշացնում է. Եվրոնյուզ 04/09/2020   12:08 Պարտադիր թեստավորում կանցնեն բոլոր բուժաշխատողները, թոքաբորբով հիվանդ բոլոր քաղաքացիները. Վարչապետն ասաց վաղվանից ստեղծելու են օրական 1000 թեստի հնարավորություն 04/09/2020   12:05 Կորոնավիրուսով վարակվածության դեպքերն աշխարհում հատել են 1.5 միլիոնը. Ալջազիրա 04/09/2020   12:02 Մեծ Բրիտանիայի վարչապետի վիճակը բարելավվում է. Ռոյթերս 04/09/2020   11:59 Բանկերը վարկային արձակուրդ են տվել 290 հազար քաղաքացիների. Վարչապետ 04/09/2020   11:33 Կորոնավիրուսից մահացածը 80-ամյա տղամարդ է 04/09/2020   11:04 Կորոնավիրուսով վարակակիրների թիվը հասել է 921-ի․ մեկ մարդ մահացել է 04/09/2020   10:47 ՊՎԾ-ն մշտադիտարկում է իրականացրել Երևանի բուսաբանական այգում վարձակալությամբ տրամադրված հողատարածքների օրինականության վերաբերյալ 04/09/2020   10:40 Փրկարարները տեղափոխել են դին եւ տունն ախտահանել 04/09/2020   10:35 Սոթք-Քարվաճառ ավտոճանապարհը դժվարանցանելի է 04/09/2020   10:32 Միջպետական և հանրապետական նշանակության ճանապարհներին կատարվում են ընթացիկ ամառային սպասարկման աշխատանքներ 04/09/2020   10:01 Ինչո՞ւ հեռացավ Հակոբ Ճաղարյանը. Նա վարչապետին «կամ-կամ»-ի առաջ է կանգնեցրել․ «Հրապարակ» 04/09/2020   09:53 Աբովյանի ուղղիչ հիմնարկի նախկին պաշտոնյային կառավարությունը 1200 եվրո փոխհատուցում կտա․ «Ժողովուրդ» 04/09/2020   09:48 Պատահական ոչինչ չի լինում․ ի՞նչ է ուզում առաջին նախագահը․ «Փաստ» 04/09/2020   09:43 Անակնկալ զարգացումներ ԱՄՆ նախագահական ընտրություններում․ «Հրապարակ» 04/09/2020   09:37 Մոնիթորինգ բանկային համակարգում. Վճարումները պրոբլեմատիկ են դարձել․ «Փաստ» 04/09/2020   09:34 Փոփոխություններ՝ Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի աշխատանքներում. Կլինի հաղորդագրություն․ «Ժողովուրդ» 04/09/2020   09:31 ՍԴ-ի թեման չի փակվել. «պատերազմը» շարունակվում է. նոր նախագիծ են բերել․ «Հրապարակ» 04/09/2020   09:22 Ծանր հարված քաղավիացիային․ ինչ է սպասվում մայիսին և ով է իրավիճակի պատասխանատուն․ «Ժողովուրդ» 04/09/2020   09:18 «Ալեքս տեքստիլի» աշխատակիցներին մարտին վճարել են միայն աշխատած 4 օրվա համար․ «Փաստ» 04/09/2020   09:17 Covid 19 վարակ ունեցող 4-ամյա երեխան վիրահատվել է համալսարանական հիվանդանոցում 04/09/2020   09:13 Հրայր Թովմասյանի գործով Մուկուչյանը ցուցմունք է տվել․ «Ժողովուրդ» 04/09/2020   09:09 Ընտրական գործընթացը կավարտվի, անուններ կտամ. Արցախի ԿԸՀ նախագահը դիտորդների մասին․ «Հրապարակ» 04/09/2020   09:05 Սիսիանում քաղաքացիներին ծեծի ենթարկելու միջադեպի կիզակետում կանգնած է Սիսիանի ոստիկանապետի ԺՊ-ն․ «Ժողովուրդ» 04/09/2020   09:01 «Մտածեք, թե ինչ հարցեր եք տալու Սերժ Սարգսյանին»․ «Հրապարակ» 04/09/2020   08:56 Ովքեր են Արցախի ցույցի «հովանավորները». դա Փաշինյանի սրտով չէ․ «Փաստ» 04/09/2020   08:52 Ծառուկյանը հրադադար է հայտարարել․ «Հրապարակ» 04/09/2020   00:44 Լուի Սի Քեյի կյանքի կանոնները 04/08/2020   23:30 Կինը գրգռվածություն է զգացել եւ ամիսներ շարունակ խուսափել է սեքսից՝ հազվադեպ հիվանդության պատճառով
04/08/2020   15:11 Կորոնավիրուսը չի ապրում մակերեսների վրա. նոր հետազոտության արդյունքները շրջել են COVID-19 փոխանցման ուղիների մասին պատկերացումները. МК 04/07/2020   14:56 Արցախում գրանցվել է կորոնավիրուսով վարակվածության առաջին դեպքը 04/08/2020   13:12 Աշխատանքից ազատվելու իմ որոշման հիմքերը հանդիսանում են քաղավիացիայի հանդեպ ցուցաբերվող կործանիչ, քայքայիչ և ապապետական մոտեցումները․ Հակոբ Ճաղարյան 04/08/2020   16:42 200-300 թեստ անելով չենք կարող ասել համաճարակն ի՞նչ պատկեր ունի. համաճարակաբան 04/08/2020   15:47 ԱԱԾ-ն հաստատել է՝ ԿԳՄՍ պաշտոնատար անձանց առնչվող քրգործ է քննվում. Yerevan.Today 04/07/2020   14:14 Մենք ընկած ենք վիրուսի հետևից, մինչդեռ պետք է հարուցիչից առնվազն մեկ քայլ առաջ լինել. Արմեն Վարդանյան 04/07/2020   20:30 Հայ ինժեներները ստեղծել են թոքերի արհեստական շնչառության սարք 04/07/2020   17:08 Սպանության փորձ` Շենգավիթում. Թիրախի վրա կրակել են ատրճանակից 04/08/2020   15:38 Մարությանը վարչապետի մոտ խորհրդակցությանը մասնակցել է պաշտպանիչ դիմակով 04/08/2020   23:30 Կինը գրգռվածություն է զգացել եւ ամիսներ շարունակ խուսափել է սեքսից՝ հազվադեպ հիվանդության պատճառով 04/07/2020   16:30 Փաշինյանը ստում է. նախորդ տարի տրվել է 20 մլրդի պարգեւատրում, որը կազմում է շուջր 58 մլն դոլար. Նարեկ Սամսոնյան 04/08/2020   11:04 Կորոնավիրուսով վարակակիրների թիվը հասել է 881-ի, ունենք եւս մեկ մահ 04/08/2020   18:07 Էջմիածնի մարզադաշտի տարածքում դի է հայտնաբերվել 04/07/2020   21:53 Անգամ չէի ուզում պատկերացնել, թե ինչ կլիներ, եթե մենք ուշացնեինք օգնությունը. Արման Թաթոյան 04/09/2020   11:04 Կորոնավիրուսով վարակակիրների թիվը հասել է 921-ի․ մեկ մարդ մահացել է 04/08/2020   18:05 Այսօր կեսգիշերից ուժի մեջ կմտնի գործատուի կողմից տրամադրվող տեղեկանքի փոփոխված տարբերակը 04/08/2020   09:33 Մինչ զինվորին սպանելը նրա վրա նռնակ են նետել դիրքում. մանրամասներ զինվորի մահվան դեպքից․ «Ժողովուրդ» 04/08/2020   16:30 Փրկարարները հայտնաբերել են դի 04/07/2020   21:19 Փառք Աստծո ձեռքով, ոտքով եմ կաշխատեմ, բայց չեմ ուզում պարտքերի մեջ խրվել. Քաղաքացին ահազանգում է 04/07/2020   18:52 WhatsApp-ը նոր սահմանափակումներ է մտցրել հաղորդագրություններն այլ մարդկանց վերաուղարկելու համար

Անընդունելի է, երբ պետությունը մի կողմ է քաշվում և մասնավորին ու բնապահպաններին իրար դեմ տրամադրում. Տնտեսագետ 08/21/2019   14:07  |  Հարցազրույց

ՀՅԴ բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի պատասխանատու, տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանի համար անհասկանալի է՝ ինչու է կառավարությունը Ամուլսարի հանքի շահագործման փորձաքննության համար 400 հազ դոլար վճարել, իսկ հետագայում կասկածի տակ է դնում այդ փորձաքննությունն իրականացնող ընկերության հեղինակությունը։ Տնտեսագետի կարծիքով, հանքի շահագործումն անցած տարի դադարեցվեց քաղաքական դրդապատճառներով. «Գործող իշխանությունները որոշեցին չփչացնել իրենց ռեյթինգը, բնապահպանական իրենց իմիջն ընտրություններից առաջ, ուստի դեկտեմբերին նշանակվեց այս փորձաքննությունը»,-«Փաստինֆո»-ի հետ զրույցում ասաց Սուրեն Պարսյանը։
Տնտեսագետի հետ զրուցել ենք ՀՀ տնտեսության մեջ հանքարդյունաբերության դերից, հանքարդյունաբերության օրենսդրությունում փոփոխությունների անհրաժեշտությունից, ինչպես նաև թե Ամուլսարի հանքի շահագործումը տևական ժամանակահատված ձգձգելու ազդեցությունը ինչպիսին կլինի երկրի տնտեսության վրա։

- Երկրի տնտեսության համար հանքարդյունաբերությունը կարևոր ոլորտ է համարվում։ Ի՞նչ բարեփոխումներ են անհրաժեշտ ոլորտում, որպեսզի շրջակա միջավայրին վնաս պատճառելու ռիսկերը նվազագույնի հասնեն։

–Հանքարդյունաբերությունը մեր տնտեսության համար կարևոր նշանակություն ունի։ Այն կազմում է մեր ՀՆԱ-ի մոտ 3 տոկոսը, իսկ արտահանման՝ 25-30 տոկոսը։ Այսինքն հանքարդյունաբերությունից ամբողջությամբ հրաժարվելու դեպքում, կհրաժարվենք մեր արտահանման մոտ մեկ քառորդ կամ մեկ որրորդից, ինչն էական ազդեցություն կունենան տնտեսության, երկրի մրցակցային առավելությունների վրա։
Այս համատեքստում պետք է գնահատենք, որ չունենք հանքարդյունաբերության այլընտրանք, սակայն դա չի նշանակում, որ պետք է շարունակենք նախորդ շրջաններից եկող հանքարդյունաբերության քաղաքականությունը։ Պետք է այն վերանայենք։

–Հատկապես ի՞նչն է պետք վերանայել հանքարդյունաբերության քաղաքականությունում։

– Ամենկարևորը ընդերքը պետք է լինի ազգային հարստություն։ Չնայած օրենսդրությամբ հռչակել ենք, որ այն ազգային հարստություն է, բայց ընդերքի օգտագործման իրավունքով տալով մասնավորին՝ փաստացի մենք հրաժարվում ենք ընդերքից։ Հետևաբար հանքարդյունաբերության գործունեության ոլորտում շատ կարևորում եմ պետություն-մասնավոր համագործակցությունը։ Պետությունը, ազդակիր համայնքները պետք է դառնան հանքավայրերի կամ հանքեր շահագործող ընկերությունների բաժնետերերը, սեփականատերերը, ինչը նրանց թույլ կտա վերահսկել հանքի գործունեությունն ինչպես դրսից, այնպես էլ ներսից։ Բացի այդ հանքի գործունեության արդյունքում ստացված օգուտները բնակչությանը հասանելի պետք է դառնան։
Հանքարդյունաբերության օրենսդրությունը վերանայելու անհրաժեշտություն կա։ Ներկայիս օրենսդրությունը, մասնավորապես ընդերքի օրենսգիրքը միտված է գերշահագործմանը։ Դրա վառ օրինակը Ռոյալթիի հաշվարկն է, ըստ որի՝ Ռոյալթին գանձվում է կորզված հանքանյութի նկատմամբ։ Այն չկորզված մասը, որը գնում է պոչամբարներ, դրա նկատմամբ որևէ հարկ չի վճարվում։ Հետևաբար ունենք իրավիճակը, երբ տնտեսվարողը շահագրգռված չէ մինչև վերջին գրամը կորզել հանքանյութը, քանի որ ինքը միայն վճարում է այն ամենի համար, ինչ կորզել է և այդ պոչերի ձևով մնացած հանքանյութերն ուղղակի պոչամբարներում կուտակվում են, որը հանգեցնում է մեր ընդերքի բարբարոսաբար գերշահագործմանը։
Բացի այս ամենը, նաև հնարավորինս պետք է նվազեցնենք, իսկ առանձին դեպքերում, նույնիսկ, արգելենք հանքանյութի արտահանումը։ Պետք է խրախուսենք, որ այդ հանքանյութերը մնան երկրում և վերամշակվեն, ինչը թույլ կտա ավելի մեծ, հավելյալ արդյունք ստանալ։ Հայաստանն, ըստ էության, դարձել է հանքանյութ վաճառող երկիր, երբ կարող է հանքանյութ վերամշակող և դրանից ստացվող ապրանքներ արտադրող երկիր դառնալ։ Այս ուղղություններով մասնագիտական քննարկումներ, կլոր սեղաններ են պետք կազմակերպել, սակայն, ցավոք, կառավարության կողմից այդ ցանկությունը կամ այդ քայլերը չեն նկատվում։

–Ամուլսարի հանքի շահագործումը ձգձգելն ի՞նչ ազդեցություն ունեցավ ՀՀ տնտեսության վրա

–Եթե հանքը սեպտեմբերից գործեր, տարեկան պետք է 260-270 մլն դոլարի արտահանում ունենայինք։ Ըստ էության չունենք այդ արտահանումը, ինչպես նաև դրա հետ կապված վճարվող հարկերը։ Սա մեր տնտեսության վրա մեծ ազդեցություն կարող էր ունենալ, հատկապես այն պարագայում, որ այս տարվա առաջին 6 ամիսների կտրվածքով արտահանումը նվազել է մոտ կես տոկոսով։ Օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների մասով նույնպես այս տարի լուրջ խնդիր ունենք։ Տնտեսությունը հիմա լուրջ, խոշոր ներդրումային ծրագրերի կարիք ունի։ Անհասկանալի է, որ այս ոլորտի լիազոր անձինք՝ ի դեմս շրջակա միջավայրի նախարարության, էկոնոմիկայի նախարարության, չեն ստանձնում փորձագիտական եզրկացության ներկայացման պատասխանատվությունը, այլ մի կողմ են քաշվել։ Այսինքն՝ տեղեկատվական հոսքն ամբողջությամբ պտտվում է վարչապետի շուրջ։ Այստեղ մարտավարությունը սխալ էր։ Նրանք ցանկանում են փորձաքննության միջոցով ավելացնել մարդկանց վստահությունը, սակայն տեղի ունեցավ ճիշտ հակառակը։ Իշխանական տարբեր օղակներից կցկտուր, իրար հակասող տեղեկատվություն եկավ, ինչը մարդկանց մոտ խորացրեց անվստահությունը։

–Ջերմուկի համայնքի ղեկավարը, բնապահպանները պնդում են, որ հանքը և առողջարանն անհնար է մեկտեղել։ Ի՞նչ կարծիքի եք։

–Նման հարցադրումը սխալ է։ Չպետք է ընտրենք Ջերմուկի և հանքի միջև։ Սխալ է նաև իշխանության այն մոտեցումը, թե որքան եկամուտ է բերում Ջերմուկը և որքան եկամուտ կարող է բերել հանքը։ Ջերմուկը հանքավայրից 8 կմ հեռավորության վրա է գտնվում։ Բնակչությունը կարծում է, որ փոշի կարող է նստել համայնքի վրա, կամ հնարավոր պայթեցումների հետևանքով ջրի բաղադրությունը փոխվի։ Փորձագիտական եզրակացության մեջ նշված է, որ հանքի ջրերը կապ չունեն Ջերմուկի ջրերի հետ։ Այդ եզրակացությունը, սակայն, այնպես ներկայացվեց, որ դրա նկատմամբ վստահություն չկա։ Մենք սխալ մարտավարություն որդեգրեցինք, և այս իրավիճակում փորձում ենք մեր տնտեսության համար երկու կարևոր ուղղություններն իրար հակադրել։ Ջերմուկը մեր ազգային հարստությունն է, և եթե հանքը 10 տարի է շահագործվելու, ապա Ջերմուկը հարյուրավոր տարիներ կարող է մեր երկրի տնտեսության համար եկամտի աղբյուր հանդիսանալ։
Անհրաժեշտ է Ջերմուկ համայնքը և համայնքի ղեկավարությանը մասնակից դարձնել Ամուլսարի գործունեությանը։ Այսինքն այս համայնքը պետք է դառնա այս հանքի սեփականատերերից մեկը և ոչ միայն օգուտ ստանա դրանից, այլ նաև կարողանա ներքին վերահսկողություն իրականացնել հանքարդյունաբերության վերաբերյալ։ Իրենց մարդը ներսում պետք է տեսնի ՝ ինչ տնտեսական, արտադրական գործընթացներ են տեղի ունենում և արդյոք դրանք կարող են ազդել Ջերմուկի շրջակա միջավայրի, ազգաբնակչության վրա։
Ներկայումս հանքարդյունաբերող մի շարք ընկերություններ պահավոագրում են իրենց ազդակիր համայնքի առողջությունը։ Այսինքն առողջական խնդրի ի հայտ գալուն պես՝ հանքի ղեկավարությունը ստանձնում է այդ պատասխանատվությունը։
Կարող ենք այս ծրագիրը դարձնել լավ հարթակ պետություն-մասնավոր համագործակցության, բայց անընդունելի է, երբ պետությունը մի կողմ է քաշվում և մասնավորին ու բնապահպաններին իրար դեմ է տրամադրում՝ սպասելով, թե ով կհաղթի։  

Հեղինակ` Հասմիկ Կոշկարյան


Հարակից հրապարակումներ`

13:52 21/08/2019  |  ՄեկնաբանությունԱյսօր կառավարության աշխատակազմը «Էլարդի» եզրակացությունը ուղարկում է Շրջակա միջավայրի նախարարություն
13:47 21/08/2019  |  Քրեական խրոնիկոն«Լիդիան Արմենիա» ՓԲ ընկերությունը ստանձնում է պարտավորություն, որ հանքի տարածքից չմաքրված կոնտակտային ջրերը չի բաց թողնվի շրջակա միջավայր
11:27 21/08/2019  |  Բնապահպանական իրավունք«Ամուլսար մտնելու ցանկացած փորձ բնակչությունը խոչընդոտելու է». ջերմուկցի
11:27 21/08/2019  |  Քրեական խրոնիկոնՔԿ-ն հրապարակել է Ամուլսարի գործով փորձաքննության եզրակացության վերաբերյալ վերլուծությունը
10:58 21/08/2019  |  ՄեկնաբանությունԻ՞նչ էին ակնկալում, որ կոռուպցիայի մասին խոսելիս պետք է կաշառք տալու փաստն արձանագրող ձայնագրությու՞ն ներկայացվի. Արթուր Գրիգորյան
10:36 21/08/2019  |  ՔաղաքականԱմուլսարը՝ նվեր ԱՄՆ-ին. ըստ քաղտեխնոլոգի, Փաշինյանը քաղաքական խնդիր է լուծում
23:34 20/08/2019  |  Քրեական խրոնիկոնԱրթուր Գրիգորյանը և Հայկ Մարտիրոսյանը հայտնել են, որ Ամուլսարի հարցով կոռուպցիոն դրսևորման վերաբերյալ տեղեկատվության չեն տիրապետում. Դատախազություն
19:15 20/08/2019  |  ՀարցազրույցԵթե կառավարությունը կանգնի արբիտրաժում՝ փոխհատուցման խնդրի առջև, ապա խոսքը 400 մլն դոլարից ավել գումարի մասին կգնա. տնտեսագետ
17:14 20/08/2019  |  ԼՐԱՀՈՍԱմուլսարի շահագործման դեմ ակցիայի ժամանկ բերման ենթարկված երկու քաղաքացիներ հանցագործության վերաբերյալ հաղորդում են ներկայացրել
16:18 20/08/2019  |  ՄեկնաբանությունՀՀ օրենսդրությունը և Հայաստանի վավերացրած միջազգային կոնվենցիաներն իրավունք չեն տալիս Ամուլսարում հանք շահագործել. իրավաբան

Տեսանյութեր

04/09/2020   11:53 Ի՞նչ է ուզում առաջին նախագահը, պատահական ոչինչ չի լինում

Տեսադարան

04/08/2020   16:22 Երևանի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ բժշկական կենտրոնը գործում է որպես կորոնավիրուսի դեմ պայքարի հիվանդանոց

Մամուլ

Արխիվ

[]