Թեմաներ
Ուրբաթ 08 / 23 / 2019
Փոխարժեք
  • 549.84
    EUR
  • 608.05
    GBP
  • 7.31
    RUB
  • 485.12
    USD
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

08/23/2019   11:14 «Այցը կփչացնեք, թողեք գնամ մարդկանց հետ հատ-հատ հանդիպեմ». Փաշինյանը առանձնազրույց կունենա Ամուլսարի շահագործման դեմ պայքարող քաղաքացիների հետ 08/23/2019   11:12 «Մասիվցի Անդիկ»-ի սպանության մեջ մեղադրվողը ամիսներ առաջ եղել էր Հայաստանում. նոր մանրամասներ 08/23/2019   10:56 Փաշինյանը Ջերմուկում է 08/23/2019   10:48 Ոստիկանները բացահայտել են դիվանագիտական ծառայության մեքենայից կատարված գողությունը (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ) 08/23/2019   10:46 Մարդու իրավունքների պաշտպանն աշխատանքային խումբ է գործուղել Ջերմուկ 08/23/2019   10:43 Սոցապ նախարարությունն առաջարկում է լուծարել 4 գիշերօթիկ. Պետության աջակցությունը պետք է ուղղվի ընտանիքներին 08/23/2019   10:35 Գնացինք Ջերմուկ. ՀՀ վարչապետ 08/23/2019   10:24 Վթարի է ենթարկվել ՊՆ ավտոմեքենա. որևէ զինծառայող լուրջ վնասվածք չի ստացել. Արծրուն Հովհաննիսյան 08/23/2019   10:19 Ադրբեջանական մամուլի ուշադրության կենտրոնում եմ. սպասում ենք ՖԻԴԵ-ի արձագանքին. Մխիթար Հայրապետյան 08/23/2019   09:30 «Լիդիանի» վերջնաժամկետը՝ սեպտեմբերի 11-ին. Ինչ է նրանց խոստացել Փաշինյանը. Ուշագրավ զարգացումներ. «Ժամանակ» 08/23/2019   09:18 Այսօր նախատեսվում է բողոքի ակցիա Հայաստանում ՌԴ դեսպանատան մոտ. «Ժամանակ» 08/23/2019   09:16 Ինչու է ֆոնդային բորսայում «Լիդիան Արմենիա»-ի արժեթղթերի գինն իջնում. «Հրապարակ» 08/23/2019   09:14 Ով է Արսեն Թորոսյանի թեկնածուն Առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմնի ղեկավարի պաշտոնում. «Հրապարակ» 08/23/2019   09:11 Շարունակական թանկացում՝ ծխախոտի, սպիրտային խմիչքների, սեղմված գազի և այլ ապրանքների. «Ժամանակ» 08/23/2019   09:09 «Դու քանի՞ գլխանի ես». Սեյրան Սարոյանի ոտքը գետնին չկպած՝ իրավապահները վերցրել-տարել են. «Հրապարակ» 08/22/2019   23:58 Սևամորթ ֆուտբոլիստները կստանան արտոնություններ 08/22/2019   23:17 Սննդաբանները պատմել են սնկերի ճիշտ օգտագորման ձևերի մասին 08/22/2019   21:59 Կալիֆոռնիայում կալանավորվել է հյուրանոցի խոհարարը, որը նախապատրաստվում էր հյուրերի նկատմամբ զանգվածային հաշվեհարդարի 08/22/2019   21:33 Արարատ-Արմենիան խաղավերջում հաղթանակ կորզեց. խմբային փուլը մոտ է (տեսանյութ) 08/22/2019   21:22 Ուրալի ոստիկանության երեք աշխատակիցներ մեղադրվել են խմբակային բռնաբարության մեջ 08/22/2019   20:53 Աշխատանքից ազատվել են Սանկտ Պետերբուրգի ՆԳՆ տնտեսական անվտանգության տեսչության բոլոր աշխատակիցները 08/22/2019   20:27 «Ձյունիկ սառնարան» ՍՊԸ-ի շենքում բռնկված հրդեհը մարել դեռ չի հաջողվում 08/22/2019   20:01 Արարատ-Արմենիան առաջին խաղակեսից հետո հաղթում է Դյուդելանժին (տեսանյութ) 08/22/2019   19:48 ԶԼՄ-ներ. Apple- ը սեպտեմբերին կներկայացնի երեք նոր iPhone, iPad և MacBook Pro 08/22/2019   19:38 Փաշինյանը՝ Սորոսի հետ՝ ուս-ուսի 08/22/2019   18:28 Ինսուլտի բուժումն իրականացվում է ժամանակակից տեխնոլոգիաներով եւ պետական բյուջեի հաշվին. Նիկոլ Փաշինյան (տեսանյութ) 08/22/2019   18:17 Խոստացված որոշումը այսօր կայացվեց. ՀՀ վարչապետ 08/22/2019   17:51 «Շշի Մելոյի» դեմ մահափորձի գործով մեղադրյալի նկատմամբ բռնություն իրականացնելու վերաբերյալ հաղորդումն ուղարկվել է ՀՔԾ 08/22/2019   17:42 Հատուկ ջանքեր պետք է ներդնենք, որպեսզի բնությանը վնաս չտանք․ Արմեն Սարգսյան 08/22/2019   17:36 ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը հեռախոսազրույց ունեցավ ԵԱՀ ԱԳ նախարարի հետ 08/22/2019   17:22 Դավիթ Գրիգորյանի աշխատասենյակի խուզարկության դեպքի առթիվ քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին ԱԱԾ որոշումը բողոքարկվել է 08/22/2019   16:50 Նախարար Խաչատրյանը շարունակում է մասնավոր հատվածի հետ քննարկումները ոլորտային խնդիրների շուրջ 08/22/2019   16:34 Ինչո՞ւ է Տիգրան Ավինյանը խեղաթյուրում փաստերը․ ՀԲՃ 08/22/2019   16:29 ՍԴ-ի շուրջ ստեղծված իրավիճակը հաղթահարելու գործընթացում ընտրվել է հնարավոր ամենավատ տարբերակը. Նորայր Նորիկյան 08/22/2019   16:23 Դեսպան Մինասյանի հանդիպումը Ռումինիայի ԱԳ նախարարի հետ 08/22/2019   16:22 Կրթական բարեփոխումների նպատակը մեկն է. նոր դարաշրջանում դառնալ նոր որակի համալսարան. ՀՊՏՀ ռեկտորի պաշտոնակատար 08/22/2019   16:18 ՊՎԾ-ն ավարտել է «Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարանում» իրականացվող ուսումնասիրությունը 08/22/2019   15:57 Հայաստան է այցելել ՆԱՏՕ-ի խորհրդատվական խումբը 08/22/2019   15:12 Եթե կարծիքս ծախելու լինեի, վաղուց ավելի հարուստ ուժերի էի ծախել. Դանիել Իոաննիսյան 08/22/2019   15:05 Ինձ տալիս եք հարց, որի հասցեատերը ես չեմ. Ֆիննախը՝ գորգերի լվացման համար 5 մլն ծախսելու մասին 08/22/2019   14:50 Բակո Սահակյանը խորհրդակցություն է հրավիրել Ստեփանակերտի ջրամատակարարման խնդիրների շուրջ 08/22/2019   14:49 «ՍԱՍ»-ի Արտակը հարցաքննվել է. ՔԿ 08/22/2019   14:45 Լիդիանի դուստր կազմակերպությունը գրանցված է Կանադայում և ոչ միայն կարող է տալ դատի, այլև ինչ-որ պրոցես սկսել է. Գեւորգ Պապոյան 08/22/2019   14:30 ՀՀ Արդարադատության նախարարության մշակած՝ Քրեական օրենսգրքում առաջարկվող փոփոխությունը խիստ վիճահարույց է. ԻԱԿ 08/22/2019   14:25 Հստակ չէ՝ Ամուլսարի հանքի չշահագործման դեպքում տնտեսությունն ինչ վնասներ կկրի. Ֆինանսների նախարար 08/22/2019   14:24 Վենետիկի հանձնաժողովը պատրաստակամություն է հայտնել Քոչարյանի գործով տրամադրել խորհրդատվական կարծիք. ՍԴ 08/22/2019   14:20 Հանրաքվեն միջոց է, որի «օգնությամբ» իշխանություններն իրենց ուսերից հեշտությամբ կգցեն պատասխանատվության բեռը. Աշոտյան 08/22/2019   14:12 Բժիշկների հետ աշխատանքը շատ պարտավորեցնող է․ AIC տնօրեն 08/22/2019   14:07 Ֆինանսների նախարարը պարտք-ՀՆԱ հարաբերակցության աճ չի կանխատեսում 08/22/2019   14:06 Գլխավոր դատախազի հրամանով ՀԿԳ քննության նկատմամբ հսկողության վարչության պետ է նշանակվել
08/21/2019   19:15 Քրեական հետապնդման մարմինները չեն դադարել անհիմն մեղադրանքի պայմաններում անձին պահել կալանքի տակ. Էրիկ Ալեքսանյան 08/22/2019   14:49 «ՍԱՍ»-ի Արտակը հարցաքննվել է. ՔԿ 08/22/2019   11:45 «Բոգո»-ի մասով քրեական գործը կարճվել է. նա քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվի 08/21/2019   15:03 «Սեքյուրիթի դրիմ»-ի հիմնադիր Գուրգեն Զաքարյանը և նախկին տնօրենը հետախուզման մեջ են 08/22/2019   13:13 Մյուս տարի մարզերում կունենանք 30 նոր բազմաբնակարան շենք. Վահագն Վերմիշյան 08/22/2019   09:18 Քանի հայր ունի Սեյրան Սարոյանը. Ինչպես է գեներալը ձեռք բերել իր առանձնատունը. «Ժամանակ» 08/22/2019   16:29 ՍԴ-ի շուրջ ստեղծված իրավիճակը հաղթահարելու գործընթացում ընտրվել է հնարավոր ամենավատ տարբերակը. Նորայր Նորիկյան 08/22/2019   09:43 «Իմ քայլը»՝ տրոհման շեմին. Ավելի քան 30 պատգամավոր դեմ է հանքի շահագործմանը. «Հրապարակ» 08/22/2019   14:06 Գլխավոր դատախազի հրամանով ՀԿԳ քննության նկատմամբ հսկողության վարչության պետ է նշանակվել 08/22/2019   14:24 Վենետիկի հանձնաժողովը պատրաստակամություն է հայտնել Քոչարյանի գործով տրամադրել խորհրդատվական կարծիք. ՍԴ 08/22/2019   11:34 Վարդգես Գասպարիի բողոքի ակցիան՝ Կառավարության դիմաց (տեսանյութ) 08/22/2019   12:36 Դատավոր Աննա Դանիբեկյանը վարույթ է ընդունել Քոչարյանի եւ մյուսների գործը 08/22/2019   09:39 Արմեն Սարգսյանը սկսել է Սերժ Սարգսյանի մարդկանց իր «տակից» տանե՞լ. «Հրապարակ» 08/22/2019   19:38 Փաշինյանը՝ Սորոսի հետ՝ ուս-ուսի 08/21/2019   21:12 Խաչատրյան քույրերի փաստաբաններին կասկածում են սպանության կազմակերպման մեջ 08/21/2019   14:07 Անընդունելի է, երբ պետությունը մի կողմ է քաշվում և մասնավորին ու բնապահպաններին իրար դեմ տրամադրում. Տնտեսագետ 08/21/2019   11:50 Տևական ջրանջատում՝ պայմանավորված «Հյուսիս-Հարավի» շինաշխատանքներով 08/21/2019   18:39 Դավիթ Սանասարյանի գործով նախաքննությունն ավարտվել է 08/22/2019   09:20 Բացահայտվել է «Օրենքով գող» Անդիկի սպանությունը 08/22/2019   17:22 Դավիթ Գրիգորյանի աշխատասենյակի խուզարկության դեպքի առթիվ քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին ԱԱԾ որոշումը բողոքարկվել է

Երեխային վիրտուալ աշխարհից կտրելու եղանակը իրական աշխարհն ավելի հետաքրքիր դարձնելն է. հոգեբան 06/01/2019   17:10  |  Հարցազրույց

Համակարգչային խաղերի ոլորտն օրեցօր զարգանում է, որին զուգահեռ  հաճախ ականատես ենք լինում երեխաների մոտ հոգեկան անհավասարակշռության ու ագրեսիայի: Հաճախ երեխան կամ ծնողը պատկերացում անգամ չի կարող ունենալ, թե ինչ  հետևանքներ կարող են թողնել  խաղերից որոշները: Երեխաների վրա Համակարգչային խաղերի ազդեցության և դրանց կանխարգելման տարբերակների մասին  զրուցել ենք հոգեբան, ՀՊՄՀ դասախոս Նաիրա Հարությունյանի հետ:

- Ի՞նչ ազդեցություն կարող են ունենալ համակարգչային խաղերը երեխաների վրա և ինչի կարող են  հանգեցնել դրանք: Օրինակ «Синий кит» խաղն իր առաջադրանքներով երեխային դրդում է մինչև  ինքնասպանություն:

- Վերջին հետազոտությունները բաժանվում են երկու խմբի. մի մասը միակարծիք ասում է, որ համակարգչային խաղերն առաջացնում են ագրեսիա, «ես»-ի կորուստ, մյուս մասն էլ պնդում է՝ դրանք ունեն բավական դրական կողմեր: Վերջերս Ամերիկայի բոլոր նահանգներում տեսնում ենք, որ դեռահասը որևէ խաղից, բուռն ռեակցիաներից հետո վերցնում է զենքն ու նույն գործողությունները, կրակոցները շարունակում իրական կյանքում, օրինակ՝ իր դպրոցում: Իհարկե, խաղերը բոլորի վրա նույն կերպ չեն ազդում: Փոքրերի վրա ազդեցությունն այլ կերպ է դրսևորվում, դեռահասների մոտ՝ մեկ այլ: Դեռահասը, եթե ունի ինքնագնահատականի խնդիր,  ընդունված չէ, ընտանիքում խնդիր ունի, ամաչկոտության պատճառով շրջապատի հետ չի շփվում, ունի ոչ ադեկվատ «ես», ապա սկսում է իրեն գտնել վիրտուալ աշխարհում: Եվ կախված նրանից, թե ինչ խաղ է ընտրում դեռահասը, ուրեմն այդ պահանջմունքն էլ ունի: Եթե նա խաղում է «Синий кит», ուրեմն դժվարություններ ունի հաղթհարելու կամ ուրիշի կարծիքը լսելու ներշնչողականության բարձր մակարդակ: Եթե խաղում է ագրեսիվ խաղեր, ուրեմն իր ուժը, «ես»-ը հաստատելու պահանջմունք ունի:

Ինքս հանդիպել եմ «Синий кит»-ի հետ կապված դեպքի: Ծանոթներիցս մեկը հասել էր մի փուլի, որ ուզում էր ինքնասպանություն գործել: Դա արդեն հոգեբանի խնդիր չէր, այլ հոգեթերապևտիկ և ես ուղղորդեցի այլ բժշկի մոտ: Վերջին տվյալներով՝ այդքան մեծ փոփոխություններ չեն եղել:

- Ինչպե՞ս կարող ենք երեխաների մոտ կանխել նման խաղերի կախվածությունը։

- Կարևոր է մեծահասակի ազդեցությունը: Խելացի ծնողը նախ կկանխարգելի, այսինքն կզգա, որ դեռահասին կամաց-կամաց կորցնում է: Ժամանակը կսահմանափակի կամ կփորձի երեխային ավելի հետաքրքիր զբաղմունքներ առաջարկել, ներգրավել ընտանեկան որոշումներ կայացնելու գործընթացում, սպորտի տանել: Բայց եթե արդեն խորացել է, բարձիթողի վիճակ է, ապա ծնողը կօգտագործի դա՝ հասկանալու, թե ինչ է պակասում երեխային: Նախ պետք է փորձի հասկանալ՝ որ խաղն է երեխան խաղում և ինչ է այն իրենից ներկայացնում, այնուհետև  երեխային փորձի բերել իրական աշխարհ: Իսկ վիրտուալ աշխարհից կտրելու ձևն իրական աշխարհն ավելի հետաքրքիր դարձնելն է:

- Իսկ ի՞նչ պետք է ծնողն անի, երբ հանդիպում է երեխայի դիմադրությանը։

- Բնականաբար դժվար կլինի: Պատկերացրեք երեխային միանգամից կտրում ենք իր սիրելի զբաղմունքից: Նեյրոհոգեբանական ու նեյրոպլաստիկ վերջին հետազոտությունները ցույց են տվել, որ երբ մարդ համակարգչային խաղեր է խաղում, ուղեղում առաջանում են համապատասխան հաճույքի հորմոններ: Մեր ուղեղը հետաքրքիր հատկություն ունի. որքան շատ հորմոն է գալիս, այնքան սովորում է դրան և գալիս է մի չափ, երբ միշտ դրա պահանջն է ունենում: Համակարգչային խաղերն էլ տալիս են ադրենալին, դոֆամին, էնդորֆիմ և նմանատիպ տաբեր հաճույքի հորմոններ: Ուստի իրական կյանքում մենք պետք է ստեղծենք նույն վիճակը, որտեղ կլինեն հաճույքի այդ հորմոները: Այսինքն իրական մրցումներ պետք է կազմակերպեն կամ զվարճալի խաղեր: Եթե  ուզում ենք երեխային մի բանից կտրել, դրան համապատասխան, դրանից ուժեղ գործոն պետք է լինի իր կյանքում: Պետք է  ուժեղացնել նաև ընտանիքի մոդելը, ամրացնել ծնող-երեխա փոխհարաբերությունները: Ինչպես նաև սահմանափակենք խաղերի համար նախատեսված  ժամանակը:Կա հստակ ցուցանիշ, որ նախադպրոցական տարիքի երեխան համակարգչի մոտ 25 րոպե կամ կես ժամ կարող է անցկացնել, դպրոցական տարիքինը՝ մեկ ժամ, իսկ ավելի ավագ տարիքինը՝ երկու ժամ: Ինչ վերաբերում է մեկից երեք տարեկան երեխաներին, ապա առհասարակ ծնողին կարգելեի տալ հեռախոս կամ համակարգիչ:

- Ի՞նչ վտանգներ է պարունակում տարիքային այդ խմբի երեխաների կողմից գաջեթների օգտագործումը։

- Դա երեխայի զարգացման կարևոր շրջան է: Երեխան սկսոմ է ճանաչել աշխարհը առարկաների միջոցով: Օրինակ երեխային տալիս են գնդակ, որը նա շոշափում է, տեսնում, որ ուռուցիկություն, գույներ և այլ հատկանիշներ ունի: Այսինքն գնդակով խաղալիս երեխան տեսնում է, որ այն ունի գլորվելու, խփելու և շատ ուրիշ հատկություններ, որը չի տեսնում համակարգչային խաղի մեջ: Այդ նույն գնդակին երեխան մատով կխփի, կխաղա, բայց չի տեսնի, որ այն եռաչափ է, կարող է գլորվել կամ խփել: Երեխան չի տեսնում գործողությունների արդյունքը: Առարկաների հետ շփումն այդ տարիքում երեխաների մոտ զարգացնում է  մտածողությունը, ինչն  ուղիղ կապ ունի խոսքի հետ: Եվ եթե երեխայի մտածողությունը չզարգանա, խոսքն էլ հետ կընկնի:

- Ձեր կարծիքով ագրեսիա առաջացնող համակարգչային խաղեր ստեղծողները հոգեբանական ի՞նչ բնութագիր ունեն: Հնարավո՞ր է նրանք էլ լուրջ հոգեբանական խնդիրներ ունենան։

- Միգուցե, այդ ուղղությամբ չեմ ուսումնասիրել հարցը: Եթե մարդը գիտի ինչ խաղ ստեղծել, ուրեմն ծանոթ է ոլորտին: Այսինքն խաղացել է, գիտի ինչն է պակասում և ինչը պետք է լրացնի: Կարծում եմ հավանականությունը մեծ է, որ այդ խաղերի հետևում կանգնած կլինեն նախկին կամ ներկայիս գեյմերներ, ովքեր թարմացնում են խաղերի շուկան: Սակայն այստեղ ոչ միայն հոգեբանական կողմն է պետք դիտարկել, այլև ֆինանսականը: Վերջերս կարդացի մի հետազոտություն, որտեղ նշված էր, որ միայն համակարգչային խաղերը 17 միլիարդ գումար են բերում: Այսինքն այս խաղերի հիմքում լուրջ հետազոտություններ են: Խաղեր ստեղծողները լավ գիտեն իրենց թիրախային խումբը, իրենց շուկան: Հիմնականում դրանք դեռահասներն են լինում:

- Իսկ կա՞ն խաղեր, որոնք դրական են ազդում երեխաների վրա

- Այո դրականն էլ բավական շատ է համակարգչային խաղերում: Օրինակ աուտիզմի դեպքում, տարբեր խնդիրներով երեխաների հետ աշխատելու համար համակարգչային խաղերն ամենալավն են: Իրականում ցանկացած խաղ կարող է լինել զարգացնող, եթե դրան տանք այդ իմաստ: Օրինակ ստրատեգիական խաղերը զարգացնում են մտածողությունը, միջանձնային հարաբերությունները: Կան նաև ուսումնական հետաքրքիր խաղեր, որոնք որոշ երկրներում կիրառում են  դպրոցներում:

- Մեր երկրում ունե՞նք երեխայի համար իրական կյանքն ավելի հետաքրքիր դարձնելու նախադրյալներ

- Խորապես համոզված եմ՝ ցանկության դեպքում ամեն ինչ հնարավոր է: Շատ են տարատեսակ ճամբարները, ֆորումները, սպորտային, լուսանկարչական մրցույթներ: Շատ են, պարզապես պետք է ուսումնասիրել ու զբաղվել սեփական երեխայով, բացահայտել նրա հետաքրքրությունները: Ամենակարևորը ծնող-երեխա կապը չխզելն է:

 

Աղբյուր` Փաստինֆո


Տեսանյութեր

08/22/2019   22:42 Կալիֆորնիայի օդանավակայանում ուղևորատար ինքնաթիռ է այրվել

Տեսադարան

08/03/2019   13:22 Արգիլները աղտոտված են եւ չեն կարողանում թռչել

Մամուլ

Արխիվ

[]