Թեմաներ
Հինգշաբթի 09 / 24 / 2020
Փոխարժեք
+ °C
+ °C

Ամենակարևոր իրավական լուրերը Հայաստանից` Telegram-ում

ԲՈԼՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

09/24/2020   00:03 Ձեզանից մի քանիսը շտապեց, քիչ էր մնում անկնկնալը փչացնեիք․ ԱՆ խորհրդականն արձագանքել է «Նորք ինֆեկցիոն կլինիկական հիվանդանոցի» հրապարակած բաց նամակին 09/23/2020   23:59 Ռուսական կործանիչները Սեւ ծովի վրա ԱՄՆ-ի երկու ռմբակոծիչ են որսացել 09/23/2020   23:45 Շերոն Սթոունը պատմել է՝ նկարահանումների ժամանակ համբուրվելու մասով լավագույն գործընկերոջ մասին 09/23/2020   23:31 ԱՄՆ-ը հրաժարվել է Լուկաշենկոյին օրինական ընտրված նախագահ համարել 09/23/2020   23:21 Պետությանը պատճառվել է առանձնապես խոշոր չափերի վնաս․ ոստիկանության բացահայտումը 09/23/2020   23:00 Արտակարգ դեպք Լոռու մարզում. Վանաձորում ձայնային նռնակով պայթեցրել են տեղի ձկան խանութը 09/23/2020   22:41 Խուլիգանության կասկածանքով ձերբակալված բնապահպան֊ակտիվիստներն ազատ են արձակվել.դատարանը ոչ իրավաչափ է ճանաչել ձերբակալությունը 09/23/2020   22:30 Քաղաքացին ընկել է բնակարանում և չի կարողանում դուռը բացել. Փրկարարներն օգնության են հասել 09/23/2020   22:14 Գագիկ Խաչատրյանին կալանքի տակ պահելու որոշման դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել. Հայտնի է դատավորը 09/23/2020   22:06 Ավիաընկերություններ, որոնցով ճամփորդելիս պարտադիր է ՊՇՌ հետազոտության պատասխանի առկայությունը. «Զվարթնոց» օդանավակայան 09/23/2020   21:45 Սիրում է, բայց՝ անկարո՞ղ է 09/23/2020   21:32 Օր-օրի հավաքվող մութ ամպերի ֆոնին թիթեռնիկ նկարողները չե՛ն կարող մեզ առաջնորդել. Ռուբեն Մելիքյան 09/23/2020   21:26 «Մղարթի ոսկու հանքավայրի» վերաբերյալ նյութերն ուղարկվել են դատախազություն. Ռոմանոս Պետրոսյան 09/23/2020   21:17 Էյֆելյան աշտարակը փակել են պայթյունի սպառնալիքի պատճառով 09/23/2020   21:06 Մոտ ապագայում ռազմական գործողությունների վերսկսումն ակնհայտ է. Թուրք-ադրբեջանական տանդեմը ռազմական ագրեսիա է պատրաստում 09/23/2020   21:00 Դավիթ Համբարյանը նշանակվել է Երեւանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի ղեկավարի ժամանակավոր պաշտոնակատար 09/23/2020   20:51 Արաբկիրում և Կենտրոնում ապամոնտաժվել են ապօրինի շինություններ. քաղաքապետարան 09/23/2020   20:36 Մարտի 1-ի իրադարձությունները թալան անվանելը չի կարող համարվել զրպարտություն. փաստաբան 09/23/2020   20:22 Ռուսաստանում պատմել են Նավալնիի հետ կապված իրավիճակում Գերմանիայի օգնել չցանկանալու մասին 09/23/2020   19:51 Սերգեյ Սմբատյանն այսօր նշում է 33-ամյակը (տեսանյութ) 09/23/2020   19:41 Քաղաքացին փորձում է ինքնասպանություն գործել՝ Երևանի Հաղթանակի կամրջի ժայռանման հատվածից նետվելով 09/23/2020   19:32 Մահացած ծննդկանի իրավահաջորդի ներկայացուցիչը միջնորդություն է ներկայացրել՝ բժշկին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին 09/23/2020   19:24 ԱԻՆ-ում կայացել է միջգերատեսչական օպերատիվ աշխատանքային խմբի հերթական նիստը 09/23/2020   19:21 Արարատ Միրզոյանը պարգեւատրել է իրեն ու պատգամավորներին 09/23/2020   19:09 Փաշինյանի աշխատակազմը 43 մլն դրամ է տվել կասկածելի մի ընկերության, որն աշխատակիցներ չունի. Politik.am 09/23/2020   19:00 Քննարկվել է Քաղաքաշինության, տեխնիկական և հրդեհային անվտանգության տեսչական մարմնի 2019-2020թթ. գործունեության հաշվետվությունը 09/23/2020   18:49 «Վիձիտե լի» նախարարն անձնական հակակրանք ունի «Նորք» ինֆեկցիոնի տնօրեն Մհեր Դավիդյանցի հանդեպ. Նաիրա Զոհրաբյան 09/23/2020   18:35 Ասելու ոչինչ չունեմ. Հրայր Թովմասյան 09/23/2020   18:32 Թեժ քննարկումներ ՍԴ-ում. Նախագահի ու փոխնախագահի հարցը հետաձգվել է վաղվան 09/23/2020   18:27 Իշխանությունները, զգալով հանրային համախմբում 3  ուժերի շուրջ, կսկսեն քաղաքական հետապնդումներ. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան 09/23/2020   18:22 2021-ին ՏԻՄ ընտրությունների քվեարկության օրերը 09/23/2020   18:20 Հորը և որդուն մեղադրանք է առաջադրվել՝ ոստիկանության աշխատակիցների նկատմամբ բռնություն գործադրելու համար. ՔԿ 09/23/2020   18:11 Հավանական է՝ Ալիևի հայտարարությունը նախապատրաստական քարոզչական ֆոն է հետագա ռազմական գործողությունների արդարացման համար. Անժելա Էլիբեգովա 09/23/2020   18:11 Ամերիաբանկի հաճախորդների համար նոր հնարավորություն հետևելու SWIFT միջազգային փոխանցումների ընթացքին Օնլայն/Մոբայլ բանկինգի միջոցով 09/23/2020   18:07 Կառավարության շենքում անգամ ծտի ձայնն է ձայնագրվում. Նիկոլ Փաշինյանը հանդիպեց «Ոչ վարկային թալանին» նախաձեռնության անդամներին 09/23/2020   17:50 Ֆուտբոլիստ Էդգար Մալաքյանը կշարունակի մնալ կալանավորված. Վերաքննիչ դատարանը մերժել է բողոքը 09/23/2020   17:41 Ռուստամ Բադասյանն ընդունել է Միացյալ Թագավորության գործերի ժամանակավոր հավատարմատարին 09/23/2020   17:37 ՊԵԿ քննչական վարչությունը բացահայտել է կանխամտածված սնանկության դեպք՝ զուգորդված պետությանը պատճառված շուրջ 200 մլն դրամի չափի վնասով 09/23/2020   17:28 Դաժան սպանություն. Փեսան հրահանգել է Հովվաշանը  հարձակվել զոքանչի վրա. 09/23/2020   17:21 «Հայրենիք» կուսակցության խորհրդական է նշանակվել Վարդան Ոսկանյանը, մամուլի քարտուղար՝ Սոս Հակոբյանը 09/23/2020   17:15 Խաժակյանը Խաժակյան չէր լինի, եթե չփորձեր պարզ փաստերը խեղաթյուրել. Հակոբ Կարապետյան 09/23/2020   17:10 Արցախի ԱԺ նախագահի գլխավորած պատվիրակությունն աշխատանքային այցով Երևանում է 09/23/2020   17:02 Արսեն Ջուլֆալակյանին փոխարինեց Նարեկ Ղահրամանյանը 09/23/2020   17:00 Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ Աննա Մազմանյանը և Տիգրան Սիմոնյանը նշանակվել են շրջակա միջավայրի նախարարի տեղակալներ 09/23/2020   16:57 Տանկիստներն անցկացրել են մեքենավարման պարապմունք 09/23/2020   16:31 ՀՊՏՀ-ում դադարեցվում է ուսումնական գործընթացը՝ մինչև Դ. Գալոյանի՝ ռեկտորի պաշտոնում նշանակումը 09/23/2020   16:07 «Կանաչ լույս» է վառվում լրագրողների նկատմամբ նոր բռնությունների համար. հայտարարություն 09/23/2020   16:01 Երկրի ղեկին հայտնված թայֆեն ավելի շատ մտահոգված է իշխանության կորստով, քան թուրք-ադրբեջանական սաստկացող սպառնալիքներով. Աշոտյան 09/23/2020   15:59 Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ 09/23/2020   15:54 2020-ի հունիսի 20-ից առ այսօր Երևանում գրանցվել է 5 հազար 255 ծնունդ. Բադասյան
09/23/2020   14:17 ՌԴ մեկնել ցանկացողները երեխաների հետ գիշերել են կառավարության շենքի մոտ, հայտարարել են նստացույց ու հացադուլ 09/23/2020   17:28 Դաժան սպանություն. Փեսան հրահանգել է Հովվաշանը  հարձակվել զոքանչի վրա. 09/23/2020   22:41 Խուլիգանության կասկածանքով ձերբակալված բնապահպան֊ակտիվիստներն ազատ են արձակվել.դատարանը ոչ իրավաչափ է ճանաչել ձերբակալությունը 09/22/2020   23:19 Նորքի ինֆեկցիոնի բուժանձնակազմը վիրավորվել է. Կորոնավիրուսի դեմ պայքարում եղել են առաջամարտիկը՝ պարգևատրվել են ուրիշները 09/22/2020   15:27 Կարմիր խաչի ներկայացուցիչներն այցելել են Գուրգեն Ալավերդյանին 09/23/2020   14:17 «Արսեն Թորոսյանը հոյակապ հասկանում է, որ ողջ բժշկական միջավայրն իրեն դիմում է ВОЗ-ի տղա անվանումով և դեռ շարունակում է պաշտոնավարել». Գևորգ Գրիգորյան 09/23/2020   11:23 Գագիկ Ծառուկյանին կալանավորելու երկրորդ փորձը՝ դատավոր Մնացական Մարտիրոսյանի նախագահությամբ 09/22/2020   18:03 Մանկատան աշխատակիցները տարբեր պատրվակներով փայտով, ձեռքերով խփել են անչափահասներին, քաշել մազերը` նրանց պատճառելով ֆիզիկական ցավ 09/23/2020   19:09 Փաշինյանի աշխատակազմը 43 մլն դրամ է տվել կասկածելի մի ընկերության, որն աշխատակիցներ չունի. Politik.am 09/23/2020   13:07 Դատարանը պնդում է՝ Ծառուկյանն ու փաստաբանները տեղյակ են եղել նիստի մասին, բայց չեն ներկայացել 09/22/2020   23:41 Միշտ զարմացել եմ Նախագահ Քոչարյանի մարդ տեսակի վրա. Արա Վարդանյան 09/23/2020   09:34 «Մեր ժամանակների հերոսը» մրցանակաբաշխությանը Մանե Թանդիլյանի՝ բեմում հայտնվելն անակնկալի է բերել բոլորին. «Ժողովուրդ» 09/23/2020   22:14 Գագիկ Խաչատրյանին կալանքի տակ պահելու որոշման դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել. Հայտնի է դատավորը 09/22/2020   12:58 Արաբկիրի նախկին թաղապետի վերաբերյալ ԱԱԾ-ն քրեական գործ է հարուցել. 09/23/2020   23:00 Արտակարգ դեպք Լոռու մարզում. Վանաձորում ձայնային նռնակով պայթեցրել են տեղի ձկան խանութը 09/22/2020   09:52 Վճռական հանրահավաքը՝ հոկտեմբերի 8-ին 09/22/2020   21:25 Խուլիգանություն Գնդեվազում․ կան բերման ենթարկվածներ ու ձերբակալվածներ. Ոստիկանության հայտարարություն 09/23/2020   21:06 Մոտ ապագայում ռազմական գործողությունների վերսկսումն ակնհայտ է. Թուրք-ադրբեջանական տանդեմը ռազմական ագրեսիա է պատրաստում 09/22/2020   13:50 Դատարանը բավարարեց Միքայել Մինասյանին կալանավորելու միջնորդությունը 09/23/2020   12:32 Ո՞վ է մտածում Փաշինյանի փոխարեն

Ձախլիկությունը` աշխարհի ընկալման այլ տարբերակ 03/16/2019   13:44  |  Առողջություն

Քսանամյա Սոնա Մկրտչյանը հինգ տարեկան էր, երբ վերցրեց գրիչն ու արեց գրելու իր առաջին փորձերը: Ամեն ինչ բարեհաջող էր, մինչ այն պահը, երբ տանը նկատեցին, որ երեխան ձախով է գրում: Դե, դրանում արտասովոր ոչինչ չկար, համենայն դեպս, չպետք է լիներ: Բայց Սոնան լավ է հիշում` իրականում ամեն ինչ  այդքան էլ սովորական չէր. «Մի օր մայրս վերադարձավ ծնողական ժողովից ու ասաց, որ լուրջ խոսակցություն ունի ինձ հետ. թեման` ձախով գրելս էր: Իրեն դպրոցում ասել էին, որ դա տարօրինակ է, շեղում է, ու պետք է անպայման փոխել»: Այդ օրվանից հետո սկսվել էր Սոնայի «կռիվը»: Ամեն անգամ գրիչը վերցնելիս ուզում էր ձախով գրել, առհասարակ, ամեն ինչ ձախով էր անում, բայց երբ տանը տեսնում էին, փորձում էին փոխել, անգամ կոնֆետ էին խոստանում դրա դիմաց. «Եկավ մի շրջան, երբ ես համառորեն չէի գրում, բայց հետո աստիճանաբար նահանջեցի, ու սկսեցի գրել աջով, թեպետ մնացած բոլոր գործողությունները շարունակում եմ ձախով անել»,-պատմում է Սոնան։

Առհասարակ, ձախլիկությունը մարդու մոտ ձևա­վորվում է կյանքի 1-2-րդ տարում, երբ ուղեղն արդեն բավականաչափ զար­գացած է, և հստակ երևում է համա­պատասխան կիսագնդի դոմինանտությունը. ձախլիկների մոտ առավել զարգացած է աջ կիսագունդը, որը պա­տասխանատու է աբստրակտ և ստեղ­ծագործական մտածողության համար, ինչի արդյունքում ձախլիկներն ավելի տպա­վորվող են եւ զգացմունքային, իսկ աջլիկների մոտ զարգացած է ձախ կիսագունդը, որն իր մեջ ներառում է տրամաբանության եւ դա­տողության կենտրոնները: Այսինքն` սա բնությամբ պայմանավորված առանձնահատկություն է, որի վրա ներգործելու անհրաժեշտություն ամենեւին չկա:

Բայց Սոնան միակը չէ, ում բնությունը փոխվել է արտաքին աշխարհի ազդեցությամբ, ինչի հիմքում մասնագետները վտանգներ են տեսնում: ԵՊՀ փիլիսոփայության եւ հոգեբանության ֆակուլտետի դասախոս, հոգեբան Լուսինե Ստեփանյանի կարծիքով` վերափոխված ձախլիկների մոտ սեփական անձի հետ կոնֆլիկտի մշտական զգացողություն կա. մարդն իրեն անընդհատ ստիպում է անել մի բան, եւ դա առաջացնում է ավելորդ լարվածություն կամ սթրեսային վիճակ, ինչը, պարտադիր չէ, բայց կարող է հանգեցնել նաեւ նեւրոզների. «Ուզում եմ ուշադրություն հրավիրել անձի պոտենցիալի բացահայտման եւ զարգացման խնդրի վրա. եթե մարդը ձախլիկ է, ուրեմն` նրա մոտ զարգացած է աջ կիսագունդը, հետեւաբար` վերջինիս պոտենցիալը ավելի մեծ է, եւ այն զարգացնելու դեպքում կարող ենք հասնել մաքսիմալ ռեալիզացիայի, հակառակ դեպքում, երբ ձախլիկին վերափոխում ենք աջլիկի, մի կողմից զարգացնում ենք նրա  ձախ կիսագունդը, որի պոտենցիալը այնքան էլ մեծ չէ, մյուս կողմից արգելակում ենք աջինը, որը ուներ առավել մեծ հնարավորություններ»:

Ձախլիկների ավելի խելացի լինելու մասին տեղեկությունները հոգեբանը համարում է կարծրատիպ. «Դա ոչ թե արտասովորություն է, այլ  աշխարհի ընկալման մեկ այլ տարբերակ. ձախլիկները նախ ընկալում են ամբողջությունը, հետո միայն` տեսնում դրանում եղած էլեմենտները, իսկ աջլիկները այդ էլեմենտներից են ամբողջություն կառուցում»:

Հոգեբանի խոսքով` տարիներ առաջ ձախլիկության` որպես արատի ընկալումը պայմանավորված էր այն հանգամանքով, որ այն ռեցիզիվ գեն է. տարբեր ուսումնասիրությունների համաձայն՝ մարդկության 15-20 տոկոսն է ձախլիկ, եւ մարդիկ դրա նկատմամբ թյուրըմբռնում ունեին. «Բայց հուրախություն մեզ` այսօր արդեն հասարակությունը, գիտությունը այնքան են զարգացել, որ ձախլիկներին չեն փորձում վերափոխել աջլիկի ոչ տանը, ոչ մանկապարտեզում, ոչ էլ դպրոցում, իսկ եթե առանձին դեպքերում փորձեն, ապա ծնողը պետք է պահանջատեր եւ հետեւողական լինի այդ հարցում»:

Տասներկուամյա Շահանե Ասրյանը փաստում է հոգեբանի խոսքերը. «Դպրոցում ձախլիկությունս փոխելու դեպքեր երբեք չեն եղել, բոլորը դրան լավ են վերաբերվել, նույնիսկ դասընկերներս զարմանում են, երբ մեկ-մեկ փորձում եմ աջով գրել, ասում են` նայեք-նայեք, Շահանեն աջով է գրում»: Ինչ վերաբերում է ընտանիքի վերաբերմունքին, այն եւս շատ խիստ չի եղել. «Սկզբնական շրջանում միայն մայրս էր փորձում փոխել, բայց ես համառորեն ձախով էի անում ամեն ինչ, եւ ծնողներիս այդ փաստը չէր զարմացնում, որովհետեւ հայրիկս էլ որոշ չափով ձախլիկ է»: Ինքը` Շահանեն, ձախլիկի կերպարում իրեն լավ է զգում եւ հաճախ է հիշում մայրիկի` արդեն սիրելի խոսքերը. «Ձախլիկ լինելը նույնքան բնական է, որքան աջլիկ լինելը»:

Իհարկե, ձախլիկությունը կարող է արտահայտված լինել այս կամ այն չափով. կա ձեռքի ձախլիկություն, ոտքի, տեսողության, լսողության, եւ ի վերջո, հնարավոր է՝ պատահեն խառը նախասիրություններով մարդիկ, որոնք կարողանում եմ հավասարաչափ աշխատեցնել երկու ձեռքերն էլ։ Բայց անկախ հավասարաչափ կամ անհավասարաչափ նախասիրություններից՝ մասնագետը վստահ է՝ երեխաներին պետք է թողնել ինքնուրույն կողմնորոշվել, որովհետեւ նրանք ավելի լավ գիտեն՝ ինչ է ուզում իրենց օրգանիզմը։

Հեղինակ` Միլենա Խաչիկյան


Հարակից հրապարակումներ`

17:33 06/03/2019  |  Առողջություն«Գունավոր լինզաների հաճախակի օգտագործման արդյունքում տեսողությունը կարող է կտրուկ ընկնել». մասնագետ
22:16 11/02/2019  |  ԱռողջությունՀերթական բարդ վիրահատությունը՝ այս անգամ անոթային վիրաբույժների կողմից
13:47 15/10/2018  |  ԱռողջությունԳիտնականները կապ են գտել ընտանիքի չափի եւ ուռուցքաբանական հիվանդությունների միջեւ
13:03 15/04/2018  |  ԱռողջությունՆորագույն տեխնոլոգիաներն սահմանափակում են երեխաների խոսելու ցանկությունը. մասնագետ
15:39 06/04/2018  |  Հետաքրքիր է իմանալԳիտնականներն ապացուցել են կյանքի երկարացումը քաղցաբուժության միջոցով
11:23 02/04/2018  |  ԱռողջությունՏղամարդկանց մոտ անպտղությունը ևս տարածված խնդիր է
12:32 31/03/2018  |  Մամուլ Աուտիզմը դառնում է հաղթահարելի. պատանիները նաեւ հմտանում են արհեստի ու արվեստի տարբեր ճյուղերում
17:06 16/02/2018  |  ԼՐԱՀՈՍԲժշկական համակարգի հաշտարարը կապահովի արագ և անվճար պաշտպանություն
15:16 10/02/2018  |  Հետաքրքիր է իմանալ5 մթերք, որոնք կպաշտպանեն քաղցկեղից
14:08 07/01/2018  |  ԱնցուդարձՆիհարելու արդյունքում կարող է ամբողջությամբ փոխվել արտաքինը

Տեսանյութեր

09/23/2020   11:15 Տեր-Պետրոսյանն ընդդեմ Փաշինյանի՞. սկանդալային մանրամասներ են գաղտնազերծվել. «Փաստ»

Տեսադարան

09/21/2020   14:27 Ռազմական օդուժի ելույթը՝ Անկախության տոնի առթիվ

Մամուլ

Արխիվ

[]